Bitwy, które zmieniły bieg historii?
Kategorie: Historia wojskowości, Książki, Książki historyczne, Nowożytność, Średniowiecze, Starożytność, XIX wiek, XX wiek
2007-04-25 18:00 | Tomasz Leszkowicz
W zalewie dodatków (również historycznych) do gazet pojawiła się nowa pozycja — wraz z „Rzeczpospolitą” i „Mówią wieki” czytelnik ma szansę poznać największe bitwy w dziejach ludzkości. Czy wydawnictwo to warte jest uwagi?
„Rzeczpospolita” poszła za ciosem, jakim była seria „Zwycięstwa oręża polskiego” – 54-odcinkowy cykl, poświęcony polskim bataliom od czasów mieszkowych aż do drugiej wojny światowej. W nowej serii wykorzystano formę poprzedniego wydawnictwa: kilkunastostronicowe zeszyty formatu A4 charakteryzujące wybrane starcie. Do tego standardowo dołączony został segregator. Kolejne części są dodawane do sobotniego numeru „Rzeczpospolitej”.
Wszystkie zeszyty są przygotowywane pod kierunkiem profesjonalnego historyka, przeważnie specjalisty w danej dziedzinie. Każdą z części otwiera felieton Macieja Rosalaka („Rzeczpospolita”) lub Jarosława Krawczyka („Mówią wieki”), w którym autor próbuje spojrzeć na daną bitwę pod kątem jej powszechnego wizerunku, zahaczając często o rozważania historiozoficzne. Dalej przedstawiona zostaje geneza konfliktu, charakterystyka obu walczących stron i przebieg wstępnych działań wojennych. Ważną częścią każdego zeszytu jest „Arsenał minionych wieków”, dział opisujący uzbrojenie i związany z nim sposób walki uczestników batalii. Wreszcie oczom czytelnika ukazuje się właściwa bitwa, nie tylko dokładnie opisana, ale i zilustrowana mapkami przedstawiającymi kolejne fazy starcia. Na końcu mowa jest o skutkach bitwy oraz dalszym ciągu wojny. Znajdują się tu również biogramy dowódców i kalendarium.
Artykuły napisane są w sposób popularnonaukowy, dzięki czemu powinny być zrozumiałe dla każdego czytelnika. Autorzy często w umiejętny sposób wplatają do tekstu relacje kronikarzy. Całość czyta się lekko i z przyjemnością. Pomimo przystępnej formy teksty nie pozostawiają raczej wrażenia niedosytu, tak częstego w tego typu publikacjach. W serii pojawiają się też artykuły związane bardziej z historią kultury niż z dziejami wojskowości – np. w zeszycie poświęconym bitwie pod Maratonem dziennikarz redakcji sportowej „Rzeczpospolitej” przybliżył historię koronnej dyscypliny lekkoatletycznej, jaką jest bieg maratoński.
Mocną stroną serii są ilustracje – każdy zeszyt okraszony jest zdjęciami. Szczególną uwagę zwracają autorskie rysunki przedstawiające przykładowe wyposażenie żołnierzy obydwu walczących stron.
Reasumując: nowa seria „Rzeczpospolitej” i „Mówią wieki” to jedno z ciekawszych wydawnictw tego typu na polskim rynku prasowym. Zarówno dla osób już interesujących się historią wojskowości, jak i dla tych, które chcą dowiedzieć się czegoś nowego, będzie to cenna lektura. Bardziej wymagający studenci historii czy zawodowi historycy potraktują tę publikację z lekkim przymrużeniem oka.
W serii „Bitwy świata” opisane zostaną następujące starcia:
1. Maraton (490 r. p.n.e.)
2. Gaugamela (331 r. p.n.e.)
3. Kanny (216 r. p.n.e.)
4. Alezja (52 r. p.n.e.)
5. Akcjum (31 r. p.n.e.)
6. Pola Katalaunijskie (451 r.)
7. Poitiers (732 r.)
8. Hastings (1066 r.)
9. Zdobycie Jerozolimy (1099)
10. Kałka (1223 r.)
11. Crecy (1346 r.)
12. Zdobycie Konstantynopola (1453 r.)
13. Zdobycie Tenochtitlan (1519 r.)
14. Lepanto (1571 r.)
15. Klęska Wielkiej Armady (1588 r.)
16. Lützen (1632 r.)
17. Połtawa (1709 r.)
18. Trafalgar (1805 r.)
19. Austerlitz (1805 r.)
20. Waterloo (1815 r.)
21. Gettysburg (1863 r.)
22. Sedan (1970)
23. Tannenberg (1914 r.)
24. Verdun (1915 r.)
25. Stalingrad (1942 r.)
26. Midway (1942 r.)
27. Lądowanie w Normandii (1944 r.)
28. Inczhon (1950 r.)
29. Dien Bien Phu (1954 r.)
30. Wojna siedmiodniowa (1967 r.)
31. Herat (1979)
32. „Pustynna burza” (1991 r.)
Autorzy uwzględniają możliwość wydania kilku dodatkowych zeszytów uzupełniających powyższą listę.
Studiuje historię w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Absolwent LO im. gen. Mariusza Zaruskiego w Węgorzewie. Członek Zarządu Studenckiego Koła Naukowego Historyków Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalizuje się w historii dwudziestego wieku (ze szczególnym uwzględnieniem PRL), interesują go też dzieje Niemiec i historia wojskowości. Z uwagą śledzi zagadnienia związane z tzw. polityką historyczną (dawniej i dziś). Członek redakcji merytorycznej „Histmaga” od października 2006 roku. Opiekun naszego forum dyskusyjnego i kalendarza imprez historycznych. Oprócz historii pasjonuje go muzyka (rock i poezja śpiewana), jest miłośnikiem kabaretów oraz książek Ryszarda Kapuścińskiego i Hansa Helmuta Kirsta.