Pozwolę sobie odnieść się do jednego tylko z podanych przez Bożywoja artykułów, tego, który w sposób bardzo stanowczy prezentuje tezy niejako "oczywiste", ale tezy, z którymi nie mogę się zgodzić (Przekrój, Wojciech Mikołuszko).
"Taktyka pierwszych Piastów była prosta: przekonać wszystkich, że pochodzą z Gniezna. Tam - jak przypuszczają archeolodzy - mieścił się bowiem centralny ośrodek kultu. Być może ustanawiano tam również księcia plemiennego. To dlatego Piastowie swoje władztwo określali mianem "państwa gnieźnieńskiego". Także dlatego puścili w obieg legendę, że ich praprzodek Piast mieszkał na podgrodziu Gniezna, a ich potomkowie ukuli historię o Lechu, Czechu i Rusie, według której pierwszy z braci osiadł po długiej wędrówce w miejscu, gdzie znalazł gniazdo orła."
a dalej czytamy:
"Tym samym gród gnieźnieński okazał się za młody jak na źródło rodu Piastów."
Pomijając "prokuratorski" charakter wypowiedzi i kilka błędów (np. ten o Rusie, bracie Lecha i Czecha, którego tak naprawdę nigdy nie było), mamy tu ciekawą tezę, która mówi, że Piastowie z Gniezna pochodzić nie mogą, albowiem gród gnieźnieński zbudowany został w latach czterdziestych X wieku.
Ten wniosek - przyznam szczerze - zaskakuje mnie swą beztroską oczywistością. Przyjmując za pewnik fakt, że w istocie wały grodu na Wzgórzu Lecha położono w roku 940, że w istocie ten reprezentacyjny, godny X wieku kształt Gniezno otrzymało dopiero pod koniec pierwszej połowy tego stulecia, to nie rozumiem, dlaczego ma to być dowód na niegnieźnieński rodowód Piastów?
Pytam więc, dlaczego badanie dendrologiczne wału gnieźnieńskiego mają być jedynym weryfikatorem pochodzenia Piastów, choć ogólnie wiadomo, że "piastowość" Piastów związana jest ze społecznością o charakterze plemiennym, a więc niekoniecznie cechującym się budownictwem grodowym.
Pytam, co z niewątpliwym ósmowiecznym rodowodem osady gnieźnieńskiej po drugiej stronie doliny Srawy? Osady, której istnienie w artykułach o rodowodzie Piastów jest pomijane, a której wiek, wielkość i rozległość (kilkanaście osad "filialnych" m.in. zbarska i gnieźniniecka) nie mają sobie równych w całej Wielkopolsce, z wyjątkiem może kaliskiej? Dlaczego pozbawiony takich korzeni Giecz ma być "kolebką" Piastów?
Dlaczego założenie Gniezna jako ośrodka państwa gnieźnieńskiego utożsamia się z wybudowaniem umocnionego grodu?
Dlaczego Gnieznem, a zarazem kolebką Piastów nie może być gnieźnieńska osada targowa na Wzgórzu Panieńskim?
Tym bardziej, że osada ta, przy odrobinie dobrej woli może być tym gallowym "podgrodziem".
Tym bardziej, że u Galla plemienny charakter funkcjonowania społeczności Gniezna jest bardzo widoczny i świadczyć może o fakcie, że Gnieźnianie jednak bez umocnionego grodu jednak mogli się doskonale obejść.
Być może moja wiedza w tej matrerii jest zbyt mała, dlatego byłbym wdzięczny szanownym Forumowiczom za rozwianie moich wątpliwości.
