Skąd pochodzą nazwiska?

[yarosh]

Szanowna Pani Lidio,

Bardzo interesuje mnie pochodzenie nazwisk Jaroszewicz i Kondrat. Oczywiście jestem zainteresowany jak największą informacją odnośnie tych nazwisk, ale mam wielką prośbą o przynajmniej określenie pochodzenia tych nazwisk. Mamy przecież typowe nazwiska polskie, włoskie, angielskie, a jakiego pochodzenia są te nazwiska (polskie, białoruskie, ukraińskie, inne???). Osobiście wydaje mi się, że na pewno są to nazwiska białoruskie (tzn. pochodzące z terenu obecnej Białorusi-stamtąd się wywodzące). Co do nazwiska Jaroszewicz to bym obstawiał w 90% pochodzenie właśnie z tamtego terenu. Aczkolwiek w przypadku nazwiska Kondrat już nie mam takiej pewności, choć wydaje mi się że również jest z "tamtej" Rusi.

Pani Lidio bardzo proszę o jakieś informacje w tej jednak ważnej dla mnie sprawie.

Z góry Bardzo Dziękuję!!!

[Lidia M. Nowicka]

517.
Hulecka / Hulecki

A. Etymologia

W dostępnych mi źródłach nie znalazłam objaśnienia źródłosłowu nazwiska Hulecka / Hulecki. Obecnie występuje ono rzadko.
Z uwagi na budowę (Hul-ecki) jest to najprawdopodobniej nazwisko odmiejscowe, utworzone od nazwy miejscowej, takiej jak: Holcze, dziś Hulcze, Hulów, Hule itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Hulecka / Hulecki wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Hulecka / Hulecki - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

518.
Jaroszewicz

A. Etymologia

Nazwisko Jaroszewicz (Jarosz-ewicz), to typowe nazwisko patronimiczne powstałe na Kresach Wschodnich.
Na odojcowski charakter nazwiska wskazuje sufiks –ewicz, który początkowo (tj. w XVI-XVIII w.) pełnił funkcję patronimiczną. Patronimika (nazwiska odojcowskie), to najstarszy typ nazwiska, notowany w źródłach od XIII wieku. Najdawniejsze przyrostki to : -ic, -ewic oraz –owic, później pod wpływem kresowym (języka ukraińskiego): -icz, -ewicz, -owicz. Syn Jana to Janowic(z), Szymona – Szymonowic(z), tak też powstały kresowe północne nazwiska: Iwaszkiewicz, Mickiewicz, Niemcewicz, Sienkiewicz itd. Później nazwiska typu odojcowskiego mogły powstawać od dopełniaczy, mogły być też tworzone przyrostkami -ak, -czyk, -ek, -ik.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Jaroszewicz wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o średniej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 2001 do 16 000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

C. Dodatek

Pochodzenie nazwiska Jaroszewicz, czyli jego źródłosłów, można wyjaśnić na gruncie języka polskiego. To, czy protoplasta rodu Jaroszewiczów miał korzenie polskie, białoruskie, ukraińskie, czy inne, może rozstrzygnąć wieloletnie poszukiwanie źródeł historycznych, które pozwolą dotrzeć do dokumentów potwierdzających faktyczne jego pochodzenie. Objaśnienie tropów etymologicznych, jest zaledwie wstępem do zbadania dziejów rodu.

518.
Kondrat

A. Etymologia

Nazwisko Kondrat, to nazwisko odimienne, pochodzi od imienia Konrad. Imię notowane w Polsce od XII wieku, jest genetycznie germańskie, pochodzi od słów: kuoni  'śmiały’ + rat 'rada'. W średniowieczu imię to wykazywało w Polsce znaczne wahania fonetyczne: Konrad, Konrat, Kondrat, Korrat, Kundrad, Kundrat, Kunrad, Kunrat, Kunrod, Kunrot, Kurrad, Kurrat, Kunard.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Kondrat wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o niskiej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 901 do 2000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

C. Dodatek

Etymologię nazwiska Kondrat można wyjaśnić na gruncie języka polskiego. Niemniej jednak Kondrat wymieniony jest też wśród nazw osobowych pochodzenia niemieckiego (zob. Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych. Nazwy osobowe pochodzenia niemieckiego, opracowanie Zygmunt Klimek, Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1997).

519.
Puczydłowski

A. Etymologia

Nazwisko Puczydłowski jest nazwiskiem odapelatywnym, a więc powstałym poprzez przejście wyrazu pospolitego do grupy nazw własnych. Utworzone zostało od apelatywu z podstawą puc-, pucz-, porównaj puc ‘usta, policzki, brzuszek’, puczyć: 1. ‘męczyć, gnieść’, 2. ‘wydawać głos właściwy puszczykowi i sowie’ (zob. Słownik języka polskiego, ułożony pod red. Jana Karłowicza, Adama Kryńskiego i Władysława Niedźwiedzkiego, Warszawa 1912, t. V. Próba-R, s. 426 ).

Jak wyjaśnia Edward  Breza: „[…] przyrostki -ski i jego pochodne -iński, -eński, -ocki, -ecki, -icki, -ucki, często użyte zostały modelowo, tzn. tworzą formy pochodne od nazwisk odimiennych (Urbański od Urban) lub odapelatywnych (Kaczorowski  od Kaczor) […]. Przyrostek ten bowiem pierwotnie tworzył nazwiska od nazw miejscowości u szlachty (rycerstwa), która posiadała ziemie w tych wsiach Borzyszkowcy w Borzyszkowach, Piechowscy w Piechowicach, Mściszewscy w Mściszewicach, Suliccy w Sulicicach. Nazwiska te uznawane były za społecznie lepsze od  tzw. nazwisk mieszczańskich i chłopskich, a więc równym imionom i nazwom pospolitym (apelatywom). Dlatego mieszczaństwo i chłopstwo zapragnęło ich struktury, przekształcając tzw. nazwiska mieszczańskie i chłopskie w szlacheckie. Tak Majek od Maj, Derda od derda, dyrda ‘człowiek szybko, gdzieniegdzie wolno chodzący’, Cybula od rzeczownika cebula gw. Cybula przekształcili swoje nazwiska w struktury na -ski: Majkowski, Derdowski, Cybulski itd. Tak też z niemieckich nazwisk Szulc(z), Hofman(n) czy Ofman powstają Szulczewski i Hofmański” (zob. Breza Edward, Nazwiska Pomorzan: pochodzenie i zmiany, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2004, t. III, s. 9).

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to: Pucka, Pucko (nazwa osobowa odnotowana w 1256 roku), Pucych, Pucycha, Pucyk, Pucyłowski, Puczyłowski itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Puczydłowski wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

520.
Sajewicz

A. Etymologia

Źródłosłów nazwiska Sajewicz (Saj-ewicz) jest trudny do ustalenia. Potencjalną podstawą rdzenia (Saj-) może być:
- imię Isaj używane dawniej na terenie wschodniej Polski,
- apelatyw saja ‘mańkut’,
- wyraz pospolity saja/szaja ‘tkanina jedwabna’,
- niemieckie nazwy osobowe na Schei-.

Więcej o sufiksie nazwiskotwórczym -ewicz zobacz powyżej (518. Jaroszewicz).

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Sajewicz wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o niskiej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 901 do 2000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[yarosh]

Szanowna Pani Lidio,

Bardzo, bardzo, bardzo dziękuję za powyższe informacje!!!

Pozdrawiam

[elomelo350]

Serdecznie dziękuję za rzetelne informacje. Pozdrawiam!

[joan.fiolet]

Witam serdecznie. Pani Lidio -bardzo proszę o wyjaśnienie nazwiska TRZASKOŚ sąkd pochodzi, co oznacza. Z góry dziękuję
joan.fiolet

[Lidia M. Nowicka]

521.
Trzaskoś

A. Etymologia

Wprawdzie nazwisko Trzaskoś ma przejrzystą budowę, można bowiem wyodrębnić podstawę Trzask– oraz sufiks –oś, jednak jego etymologia nie jest tak oczywista. Można wskazać przynajmniej trzy prawdopodobne kierunki motywacyjne.
Pierwszy, odapelatywny, sugerujący pochodzenie nazwiska od:
- trzaska ‘odłamek drewna’,
- trzaskać ‘uderzyć głośno’,
- trzask, trzeszczeć.
Drugi kierunek wskazuje na możliwość utworzenia nazwiska na bazie nazwy toponimicznej (nazwy miejscowej) Trzaski (kilka wsi).
Niewykluczone też, że może ono pochodzić od nazwy herbu szlacheckiego Trzaska, rozpowszechnionego na ziemi sandomierskiej, rawskiej, nurskiej, jakkolwiek wśród herbowych nie wymienia się tego nazwiska, a gniazdem rodowym Trzaskosiów w Polsce przypuszczalnie jest ziemia gorlicka.

Końcówki nazwisk –os, –oś, to ogólnopolskie formanty charakterystyczne dla niektórych rdzennie polskich nazwisk. Do tej samej grupy należy też forma –osz.
Pełnią one podobne funkcje i znane są we wszystkich trzech grupach języków słowiańskich, choć typowe dla języków zachodnich i południowych Słowian.
Przy pomocy tych przyrostków tworzy się m.in. męskie hipokorystyczne (zdrobniałe, pieszczotliwe) imiona osobowe (np. Mietos, Leoś, Myłosz).
A więc Trzaskoś, to zmieniona forma nazwy osobowej Trzask/Trzaska, która stała się nazwiskiem.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Trzask, Trzaska, Trzaskacz, Trzaskalik, Trzaskalski, Trzaskała, Trzaski, Trzasko, Trzaskos, Trzaskosz, Trzaskuś itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Trzaskoś wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Trzaskoś - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[royalshake]

Szanowna Pani Lidio,
czy mogłabym prosić o etymologię nazwiska Skowysz?

Z góry dziękuję 

[Lidia M. Nowicka]

522.
Skowysz

A. Etymologia

Nazwisko Skowysz (Skow-ysz), jest nazwiskiem odapelatywnym utworzonym przyrostkiem -ysz.
Podstawę nazwiska możemy motywować wyrazem pospolitym:
- skować,
- skowyczeć,
- skowyra (od skowera),
- skowyrny itp.
(zob. dawne znaczenie w/w wyrazów - Jan Karłowicz, Jan Łoś, Słownik gwar polskich, T. 5, R, S, Ś, T, s. 153 i nst. oraz Słownik języka polskiego, ułożony pod red. Jana Karłowicza, Adama Kryńskiego i Władysława Niedźwiedzkiego, Warszawa 1915, t. VI. S-Ś, s. 168 i nst.).

Możliwe też, że nazwisko pochodzi od wyrażenia przymiotnikowego i protoplasta był człowiekiem pochodzącym od tych (z tych) Kowyszów (z Kowysz ~ Skowysz).
Istnieje nazwisko Kowysz urobione ze staropolskiego kować ‘kuć metal’, kowal.

Potencjalnych możliwości pochodzenia nazwiska Skowysz jest wiele. Jak zauważa Edward Breza, autor licznych publikacji z zakresu językoznawstwa: „Bez zaświadczeń historycznych trudno objaśnić etymologię konkretnego nazwiska, które powstało w określonym czasie i w określonym miejscu na podłożu istniejącego wówczas i używanego słownictwa, imion chrzestnych i nazw geograficznych” (zob. Edwarda Breza, Nazwiska Pomorzan. Pochodzenie i zmiany, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2002. t. II, s. 9).

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Skowysz wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Skowysz - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[Lidia M. Nowicka]

Nazwiska urobione od apelatywu kobieta

Od samego rana odbieram przemiłe życzenia i myślę sobie, jak to dziś w Polsce kobieta jest uwielbiana .
Mamy nawet Dzień Kobiet - swoje święto powszechnie celebrowane. Cieszy ten fakt bardzo, bowiem według Wielkiego słownika języka polskiego pod redakcją profesora Witolda Doroszewskiego, rzeczownik kobieta pochodzi od rzeczownika kobyła i miał początkowo wydźwięk negatywny.

Notujemy też takie odapelatywne nazwiska motywowane wyrazem pospolitym kobieta, jak: Kobietka (odnotowane w dokumentach na terenie Polski  w 1618 roku), Kobieta (1621), Kobieciak (1786), Kobita itp.
Zastanawiam się tylko, czy protoplaści rodów Kobietka, Kobieta, Kobieciak czy Kobita byli ongiś swoimi mianami zachwyceni?

Fot. ze strony „PewnaPani.pl... czyli niebanalnie o kobietach”.

Z okazji tak ważnego święta, życzę wszystkim, aby w Dniu Kobiet każda niewiasta w Polsce była dziś uśmiechnięta!

Łączę serdeczne pozdrowienia –
Lidia

[Rapsodia]

Witam!
Na forum jestem nowa, jednak bardzo interesuje mnie temat pochodzenia mojego nazwiska. Nazywam się Karolina Zaborowska, moi dziadkowie ze strony ojca pochodzą z okolic Warszawy. Stąd moje pytanie: skąd akurat takie nazwisko? Zastanawiałam się nad możliwością pochodzenia od miejsca: ,,za'' i ,,borem'', jako iż Mazowsze jest regionem lesistym, jednak nie wykluczam także innych możliwości.
Z góry dziękuję za odpowiedź,
pozdrawiam
Rapsodia

[Lidia M. Nowicka]

523.
Zaborowska / Zaborowski

A. Etymologia

Na gruncie języka polskiego można wskazać kilka tropów pochodzenia nazwiska Zaborowska / Zaborowski. Dlatego, jak zauważa Edward Breza, autor licznych publikacji z zakresu językoznawstwa: „Bez zaświadczeń historycznych trudno objaśnić etymologię konkretnego nazwiska, które powstało w określonym czasie i w określonym miejscu na podłożu istniejącego wówczas i używanego słownictwa, imion chrzestnych i nazw geograficznych” (zob. Edwarda Breza, Nazwiska Pomorzan. Pochodzenie i zmiany, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2002. t. II, s. 9).

Mógł bowiem protoplasta rodu Zaborowskich otrzymać swoje miano, które następnie stało się dziedzicznym nazwiskiem, stąd, że był człowiekiem pochodzącym zza boru ’zza lasu’ lub też żył/mieszkał za borem ‘lasem’ (za + bor ‘las’).

Możliwe pochodzenie również od imion złożonych typu Zabor (znanego od XII wieku) lub od nazwy miejscowej z rdzeniem zabor. Wiele takich miejscowości wymienia Słownik etymologiczno–motywacyjny staropolskich nazw osobowych. Odmiejscowe nazwy osobowe, Zofia Kaleta przy współudziale Elżbiety Supranowicz i Janiny Szymowej, Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków 1997 - na Mazowszu: Zaborowie Wielkie i Małe, dziś Zaborów i Zaborówek, warszawskie, gmina Leszno; w Wielkopolsce: Zaborow, Zaborowo, dziś Zaborowo, poznańskie, gmina Książ Wielkopolski; w Małopolsce: Zaborowie, Zaborowice, dziś Zaborów, tarnowskie, gmina Szczurowa.

Nazwisko zostało utworzone za pomocą rozbudowanego sufiksu –(ow)ski, dodanego do podstawy Zabor–. Więcej o przyrostku nazwiskotwórczym –ski zobacz np. 519. Puczydłowski.

Wczesna forma nazwiska Zaborowski, która przybrała wtórną postać na –owski, odnotowana została na terenie Polski w źródłach pisanych w 1387 roku.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Zaborowska / Zaborowski wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o średniej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 2001 do 16 000 osób – a rozmieszczenie geograficzne nosicieli nazwiska wskazuje, iż ponad 55% z nich mieszka w części doliny Wisły (od Mazowsza po Gdańsk) oraz od okolic Elbląga po Suwałki (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Zaborowska / Zaborowski - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

Również pozdrawiam –
Lidia

[kubam]

Czy ktos moze wie skad pochodzi nazwisko Mańturz ?
Z gory dziekuje.

[Lidia M. Nowicka]

Czy ktos moze wie skad pochodzi nazwisko Mańturz?

Zobacz wyjaśnienie, podane w tym wątku, przy nazwisku 492.Mańturzyk.

[skyline883]

Może ktoś ma jakies informacje o nazwisku Hryszko?

[Lidia M. Nowicka]

524.
Hryszko

A. Etymologia

Nazwisko Hryszko należy do nazwisk odmiennych, czyli powstałych od imion własnych (tzw. patronimiki) i pochodzi od imienia Grzegorz.
W polskim imiennictwie jest to imię zapożyczone, pochodzenia greckiego, od słowa grêgorikós ‘czuwający, czujny’, oznaczało ono w swej greckiej postaci Grēgorios tego, kto jest chętny do nocnego czuwania, modlitwy.
Do języka polskiego (z łac. Gregorius) przyszło wraz z innymi imionami chrześcijańskimi, związanymi z obszarem śródziemnomorskim, które Kościół otoczył kultem i włączył do kalendarza liturgicznego. Pierwsze notowanie tego imienia znamy z XIII wieku. Na Kresach Wschodnich występowało ono w formach Gryhory, Hrehory, Hryhory, Hryć.

Początkowo do identyfikacji ludzi używano tylko imion. Wraz ze wzrostem ludności i rozwojem stosunków społecznych powstała potrzeba (w szczególności przy identyfikacji osób w obrocie prawnym) stosowania obok imienia dodatkowych określeń sytuujących jego nosiciela w danym miejscu, mówiących o jego relacjach rodzinnych, o jego zajęciach, charakteryzujących go przy pomocy epitetów, metafor, metonimii.
Nazwy osobowe zakończone przyrostkiem –ko nie stanowią w naszym języku typu rodzimego. Do polszczyzny weszły one dwoma pokrewnymi szlakami: przez język ukraiński oraz białoruski z litewskim. W języku ukraińskim od najdawniejszych czasów sufiks ten jest jednym z najproduktywniejszych formantów imieniotwórczych (struktura odojcowska) np.: Iwaneczko od imienia Iwan; Pietrzko od Piotr; Wasieczko od Wasil; Klimuszko, Kościuszko – od Kostia [Konstantyn]. Natomiast na gruncie języka litewskiego np. od imienia Moniwid powstały takie nazwiska, jak Nalewajko czy Moniuszko.
Badacze nazw osobowych podkreślają, że przy tworzeniu się nazw osobowych, będących częścią składową języka, sufiks -ko pełni przede wszystkim funkcję patronimiczną. Przywołuje pojęcie istoty małej i zawiera (zapisuje) informacje o relacji przynależności między synem a ojcem (por. K. Skowronek, Współczesne nazwisko polskie, Kraków 2001, s. 143).

Pierwsze źródłowo poświadczone wystąpienie nazwiska Hryszko, na terenie Polski, pochodzi z 1441 roku. Trzeba jednak wiedzieć, iż rok najstarszego dokumentu, w którym tę nazwę osobową odnotowano, nie świadczy jeszcze, że pełniła ona już wtedy funkcję dziedziczonego nazwiska, które przetrwało do naszych czasów. Nie wszystkie wszak nazwy osobowe, występujące we wczesnych źródłach pisanych, przetrwały do dzisiaj. Niekiedy mamy do czynienia, z kilkakrotnym pojawianiem się i zanikaniem danej nazwy osobowej. Przed wiekami nazwy osobowe były płynne i nie zawsze miały charakter dziedziczny.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Hryszka, Hryszkiewicz, Griszko itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Hryszko wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Hryszko - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

Zobacz, dostępne w Internecie, Zrzódła do dziejów polskich, wydawane przez Michała Grabowskiego i Alexandra Przezdzieckiego, Wilno 1843.

Postaraj się dotrzeć do książki: Jan Ciechanowicz, Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego, Tom 6 - ISBN 8387602809, 9788387602802
strona 151:

strona 487:
.

Skorzystaj też z wyszukiwarki Google books, w celu dotarcia do dalszych publikacji zawierających informacje również o historycznych postaciach, noszących interesujące Ciebie nazwisko.

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[wojtek12]

Witam. Czy wiadomo coś o nazwiskach Baranowski i Jurkowski?
Pozdrawiam.

[Cantrol]

Witam. Chciałbym prosić o informacje na temat nazwisk "Pacia", "Musialski" i "Mentlewicz"
Pozdrawiam.

[Lidia M. Nowicka]

Wojtku,

etymologia nazwiska Baranowski znajduje się w Internecie, w udostępnionej wszystkim przez Wortal „Genealogia Polska” (”GENPOL.com”) bazie „Geneza nazwisk łatwo i przyjemnie". Analizy nazwisk, zamieszczone w tej bazie, przygotowała Pani dr Alina Naruszewicz-Duchlińska z Katedry Językoznawstwa Historycznego Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie.

525.
Jurkowski

A. Etymologia

Nazwisko Jurkowski (Jurko-o-wski) należy do tych onimów, które powstały na wzór nazwisk odmiejscowych. Potencjalnie zatem może pochodzić od nazwy miejscowej: Jurkowice, Jurkowo, Jurków (zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. Filipa Sulimierskiego, Bronisława Chlebowskiego i Władysława Walewskiego, Warszawa 1880-1914, wydanie elektroniczne dostępne w Internecie).

Z dzisiejszej postaci nazwisk na –ski, czy jak w tym przypadku zakończonych złożonym sufiksem nazwiskotwórczym –(ow)ski, nie można jednak w sposób jednoznaczny określić ich pochodzenia (etymologii). Współcześnie występujące nazwiska na -ski, -owski mogą bowiem pochodzić zarówno od nazw miejscowych od apelatywów (wyrazów pospolitych) lub od imion/nazw osobowych. Ewentualną podstawą do utworzenia nazwiska Jurkowski (Jurko-) może być zatem imię Jerzy, a dokładniej jego zdrobniała forma Jurko. Ten typ nazwisk odimiennych (i odapelatywnych), tworzonych na wzór nazwisk odmiejscowych, zaczął być popularny w XVI wieku, co było konsekwencją popularności nazw osobowych zakończonych na –ski. Popularność ta była efektem dość częstego przekonania o pochodzeniu szlacheckim osób noszących tego typu nazwiska.
Jak wyjaśnia Edward Breza:
„[…] przyrostki -ski i jego pochodne -iński, -eński, -ocki, -ecki, -icki, -ucki, często użyte zostały modelowo, tzn. tworzą formy pochodne od nazwisk odimiennych (Urbański od Urban) lub odapelatywnych (Kaczorowski od Kaczor) […]. Przyrostek ten bowiem pierwotnie tworzył nazwiska od nazw miejscowości u szlachty (rycerstwa), która posiadała ziemie w tych wsiach Borzyszkowcy w Borzyszkowach, Piechowscy w Piechowicach, Mściszewscy w Mściszewicach, Suliccy w Sulicicach. Nazwiska te uznawane były za społecznie lepsze od tzw. nazwisk mieszczańskich i chłopskich, a więc równym imionom i nazwom pospolitym (apelatywom). Dlatego mieszczaństwo i chłopstwo zapragnęło ich struktury, przekształcając tzw. nazwiska mieszczańskie i chłopskie w szlacheckie. Tak Majek od Maj, Derda od derda, dyrda ‘człowiek szybko, gdzieniegdzie wolno chodzący’, Cybula od rzeczownika cebula gw. cybula przekształcili swoje nazwiska w struktury na -ski: Majkowski, Derdowski, Cybulski itd. Tak też z niemieckich nazwisk Szulc(z), Hofman(n) czy Ofman powstają Szulczewski i Hofmański” (zob. E. Breza, Nazwiska Pomorzan: pochodzenie i zmiany. Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2004, t. III, s. 9).

Pierwsze źródłowo poświadczone wystąpienie nazwiska Jurkowski, na terenie Polski, pochodzi z 1389 roku. Trzeba jednak wiedzieć, iż rok najstarszego dokumentu, w którym tę nazwę osobową odnotowano, nie świadczy jeszcze, że pełniła ona już wtedy funkcję dziedziczonego nazwiska, które przetrwało do naszych czasów. Nie wszystkie wszak nazwy osobowe, występujące we wczesnych źródłach pisanych, przetrwały do dzisiaj. Niekiedy mamy do czynienia, z kilkakrotnym pojawianiem się i zanikaniem danej nazwy osobowej. Przed wiekami nazwy osobowe były płynne i nie zawsze miały charakter dziedziczny.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Jurkowski wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o średniej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 2001 do 16 000 osób – a blisko 45% z nich mieszka w części doliny Wisły, od Śląska po Warszawę (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Jurkowski - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

Również pozdrawiam –
Lidia

[Lidia M. Nowicka]

526.
Mentlewicz

A. Etymologia

Nazwisko Mentlewicz (Mentl-ewicz) jest nazwiskiem patronimicznym utworzonym od niemieckiej nazw osobowej Mentel. Na patronimiczny charakter nazwiska wskazuje dodany do podstawy Mentl- sufiks -ewicz. Jak wyjaśnia Edward Breza: „ […] przyrostki -ewicz oraz -owicz i -ak oraz pochodne -czak, -owiak, -ek, pochodne -czek, -ik, pochodne -czyk, -uk, pochodne -czuk, -ec, pochodne -owiec i -ewiec pełnią funkcję patronimiczną, tj. nazywają dzieci od nazwiska ojca (a w przypadku nieznajomości ojca od nazwiska matki) […]” (zob. Edward Breza, Nazwiska Pomorzan: pochodzenie i zmiany, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2004, t. III, s. 9).

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Mental, Mentalis, Mentalski, Mentel, Mentelewicz, Mentelewski, Mentelis, Mentelowski, Mentelski, Mentlak, Mentlewiak, Mentlewski itp. Należy jednak uwzględnić, że część z nich mogła powstać od apelatyu mentel ‘płaszcz’.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Mentlewicz  wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Mentlewicz - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu.

527.
Musialski

A. Etymologia

Nazwisko Musialski (Musial-ski) należy do tych onimów, które powstały na wzór nazwisk odmiejscowych. Potencjalnie zatem może pochodzić od nazwy miejscowej Musza, odnotowanej na terenie byłego powiatu dyneburskiego (zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. Filipa Sulimierskiego, Bronisława Chlebowskiego i Władysława Walewskiego, Warszawa 1880-1914, t. VI, s. 816 wydanie elektroniczne dostępne w Internecie).

Więcej o nazwach osobowych zakończonych sufiksem –ski zobacz powyżej, przy nazwisku 525. Jurkowski.

Nazwisko Musialski pochodzi też może od apelatywu z podstawą mus-. Porównaj gwarowe mus, tzn. przymus, konieczność zrobienia czegoś lub np. musieć, czyli: 1. być zmuszonym, koniecznością zniewolonym, 2. być zmuszonym iść, udać się, 3. mieć obowiązek, powinność, 4. należy, trzeba, 5. przypuszczalnie, podobno, prawdopodobnie (zob. Słownik języka polskiego, ułożony pod red. Jana Karłowicza, Adama Kryńskiego i Władysława Niedźwiedzkiego, Warszawa 1902, t. II. H-M, s. 1074).

Podstawą urobienia nazwiska może też być niemiecka nazwa osobowa Mus(ch), pochodząca od imienia Moyses (Mojżesz).
 
Pierwsze źródłowo poświadczone wystąpienie nazwiska Musialski, na terenie Polski, pochodzi z 1709 roku. Trzeba jednak wiedzieć, iż rok najstarszego dokumentu, w którym tę nazwę osobową odnotowano, nie świadczy jeszcze, że pełniła ona już wtedy funkcję dziedziczonego nazwiska, które przetrwało do naszych czasów. Nie wszystkie wszak nazwy osobowe, występujące we wczesnych źródłach pisanych, przetrwały do dzisiaj. Niekiedy mamy do czynienia, z kilkakrotnym pojawianiem się i zanikaniem danej nazwy osobowej. Przed wiekami nazwy osobowe były płynne i nie zawsze miały charakter dziedziczny.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Musial, Musiala, Musialak, Musialczyk, Musialek, Musialewicz, Musialewski, Musialik, Musialiński, Musiał, Musiała, Musiałczyk, Musiałek, Musiałka, Musiałkiewicz, Musiałkowicz, Musiałkowski, Musiało, Musiałowicz, Musiałowiec, Musiałowski itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Musialski wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o niskiej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 901 do 2000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

528.
Pacia

A. Etymologia

Nazwisko Pacia jest nazwiskiem odapelatywnym. Mogło zostać utworzone od wyrazu pospolitego pacia ‘ćma w czarne i żółte cętki’ albo też zawierającego w podstawie pacia-, np. paciać ‘paćkać = nurzać w czemś rzadkim, np. w błocie, ciaście’; paciak ‘małe tłuste dziecko’; paciara ‘potrawa z mąki, zasypanej na wrzącą wodę’ (zob. Karłowicz Jan, Łoś Jan, Słownik gwar polskich, t. IV. P, s. 5).
Zobacz też, w tym wątku, inne polskie Nazwiska od nazw potraw i napojów.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Paci, Pacialik, Pacian itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Pacia wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Również pozdrawiam –
Lidia

[Adam]

Kochana Pani Lidio , czy może Pani napisać coś o Drągowskich , powiat wysokomazowiecki , z tego co wiem to rodzina ta pojawiła się na tym terenie na przełomie 14-15 wieku , skąd nazwa i skąd się pojawili Drągowscy na tym terenie skąd przybyli , babcia mówiła o herbie Ślepowron , z góry dziękuję i pozdrawiam serdecznie .

[Lidia M. Nowicka]

Drogi Adamie,

trzeba było uważniej słuchać Babci, gdy mówiła .

W swoim Herbarzu, co prawda Ignacy Kapica Majewski przypisuje Drągowskim herb Ślepowron (zob. Herbarz Ignacego Kapicy Milewskiego: (dopełnienie Niesieckiego): wydanie z rękopisu, udostępniony w Internecie przez Wielkopolską Bibliotekę Cyfrową), jednak inne herbarze mówią o Drągowskich herbu Jastrzębiec, np.:
- Herbarz Leszczyca, wzmiankuje o Drągowskich herbu Jastrzębiec z ziemi bielskiej z roku 1556 (zob. Zbigniew Leszczyc, Herby szlachty polskiej, Poznań 1908, t. I, s. 139 – publikacja udostępniona w Internecie przez Wielkopolską Bibliotekę Cyfrową);
- Herbarz polski Kaspra Niesieckiego, podaje: „Drągowski herbu Jastrzębiec, w Łukowskiej ziemi. O tych ani Paprocki, ani Okolski nie pisał. Noszą w herbie swoim podkowę, barkiem do góry na dół rogami, na niej krzyż, a na hełmie Jastrząb, pierścień w pysku trzyma, i to zowią Jastrzębcem. Są i w Podlaskiem województwie, w ziemi Bielskiej, z których jeden był sędzią i podstarościm Bielskim tamże w ziemi Bielskiej, czego dowodem są akta grodzkie Brańskie. Wojciech Drągowski z Anną Mieńską, miał syna Adama, komornika, i sądów na ten czas fiskalnych w ziemi Bielskiej sędziego, i drugich synów. N. w zakonie Franciszkańskim regens studii w prowincji Litewskiej tymi czasy. Do tych może Drągowskich Jastrzębczyków należy Marcin lub innego imienia Drągowski Jezuita przez lat więcej jak 30 sławny zakonu swego prokurator w trybunałach. Wstąpił do zakonu będąc już mecenasem w trybunale. Mąż wielką wiadomością prawa Polskiego znamienity. Żył jeszcze roku 1774. - W r. 1778. Jakub Drągowski podwojewodzy Mielnicki – Krasicki” (zob. Herbarz polski Kaspra Niesieckiego powiększony dodatkami z późniejszych autorów, rękopismów, dowodów urzędowych i wydany przez Jana Nep. Bobrowicza: t. 3, s. 395 – publikacja udostępniona w Internecie przez Zielonogórską Bibliotekę Cyfrową);
-  Herbarz polski. Wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, który ułożył i wydał Adam Boniecki, podaje również informacje o Drągowskich herbu Jastrzębiec, w województwie podlaskim (zob. publikację udostępnioną w Internecie przez Bibliotekę Uniwersytetu Warszawskiego, cz. I, t. V, s. 12-13).

Wiedz jednak, Drogi Adamie, aby odnaleźć powiązania pomiędzy osobami z zamierzchłej historii a Twoimi przodkami mieszkającymi na Podlasiu (w obecnym powiecie wysokomazowieckim), należałoby zbadać kilkusetletnią historię rodziny, w drodze analizy dokumentów źródłowych, co niestety przekracza moje skromne możliwości.

Każde nazwisko to swoisty dokument historyczny. Niemniej jednak wszystkie nazwiska tworzone były na ogólnych zasadach słowotwórczych języka polskiego, i w tym wątku, posiłkując się literaturą przedmiotu oraz własnymi amatorskimi analizami, przedstawiam możliwe pochodzenie nazwisk, ich prawdopodobny pierwotny źródłosłów.

529.
Drągowski

A. Etymologia

Nazwisko Drągowski (Drąg-(ow)ski), to przypuszczalnie nazwisko modelowe; utworzone tak jak nazwiska odmiejscowe za pomocą charakterystycznego sufiksu -ski (a w tym przypadku rozbudowanego -owski). Jednakże bazą tego antroponimu nie był toponim (czyli nazwa miejscowa) lecz apelatyw (wyraz pospolity) drąg ‘żerdź’  lub też odapelatywna nazwa osobowa Drąg. Mógł tak zostać nazwany człowiek wysoki i szczupły, wyglądający jak drąg, por. drągal. W okresie średniopolskim mówiono tak też o ławie senatorskiej (zob. więcej o pochodzeniu nazwiska: Edward Breza, Nazwiska Pomorzan. Pochodzenie i zmiany, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2004, t. III, s. 93-94).

Nazwiska z końcówką –ski (-(ow)ski), to nazwiska przymiotnikowe, które wykształciły się stosunkowo późno, w porównaniu do innych grup nazw osobowych. Taka forma najwcześniej powstała, jako określenie odmiejscowe. Przymiotnik od nazwy miejscowej przeniesiony na człowieka mógł oznaczać mieszkańca tej miejscowości, pochodzącego z tej miejscowości, sprawującego w tej miejscowości jakąś funkcję czy godność, też będącego właścicielem danej wsi czy miasta.
O tym, że formant (sufiks, przyrostek) -ski tworzy nazwiska również od nazw osobowych odapelatywnych (inaczej, powstałych od wyrazów pospolitych) i od imion własnych (patronimiki), wyjaśniałam powyżej, przy nazwisku 525. Jurkowski.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Drąg (pierwszy raz odnotowane w dokumentach w roku 1398), Drągan, Drągiel, Drągielski, Drągiewicz, Drągla, Drąglewski, Drągocki, Drągosz, Drągowicz itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Drągowski wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o niskiej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 901 do 2000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Drągowski - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu. Poszczególne, pojawiające się zbiory, należy jednak przeglądać odrębnie.

Również serdecznie pozdrawiam –
Lidia

[Adam]

Serdecznie dziękuję . Skąd Ślepowron ? Znalazłem informację ,że na początku 15 wieku , książę Janusz Mazowiecki nadał ziemię szlachcie z okolic dzisiejszej Łodzi w okolicach miejscowości Sokoły powiat wysokomazowiecki , był , jest to ród Bujnów herbu Ślepowron z tego rodu powstały rodziny Drągowskich , Pęzów ,Dworakowskich . Znalazłem również informację na temat gniazda rodziny miejscowości Drągi w okolicach Sokół . Z innych źródeł wiem , iż Jastrzębiec to bardzo stary herb wywodzi się jeszcze z czasów Bolesława Chrobrego . Na podstawie informacji które zebrałem sądzę mimo wszystko , iż rodzina jak również inne osoby o nazwisku Drągowski wywodzą się właśnie z miejscowości Drągi i powinni być herbu Ślepowron dziedzicznym po Bujnach . Prawdo podobnie Bujna miał synów , którzy kolonizowali okolice w pobliżu siedziby ojca , Drąg , Dworak to jedna teoria , druga nazwa związana z cechami okolic na których się osiedlili drąg -dawne określenie szlabanów lub słupa .
Odbiegając od tematu powiat wysokomazowiecki w 90% zamieszkany jest do dzisiaj przez potomków szlachty , jak sądzę przybyłej tu z zach.Mazowsza w czasach Ks,Janusza , wielu o tym zapomniało jednak wielu pamięta o swoich korzeniach widąć to w sposobie zachowania i utrzymującego się do dzisiaj podziału na wsie szlacheckie i chłopskie .
Cieszę się bardzo iż jest ktoś taki jak Pani .
Mało jest dzisiaj ludzi , którzy chcą dzielić się swoją wiedzą    Jeszcze raz szczere ukłony i dziękuję .

[Odbierzy]

Witam.

Czy można byłoby się dowiedziec czegoś na temat nazwiska Odbierzychleb?

[Lidia M. Nowicka]

530.
Odbierzychleb

A. Etymologia

Nazwisko Odbierzychleb (Odbierzy+chleb) jest nazwiskiem odapelatywnym. Powstało przez zestawienie dwóch wyrazów odbieży, odbieżany ‘zapomniany, opuszczony, porzucony’ oraz chleb. Mamy tu do czynienia z błędnie, niezgodnie z zasadami ortografii zapisanym nazwiskiem (więcej zobacz w tym wątku: Nazwiska na bakier z ortografią).

Inną formą nazwiska, występującą współcześnie w Polsce, jest Odbieżychleb.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Odbierzychleb wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Odbierzychleb - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu. Poszczególne, pojawiające się zbiory, należy jednak przeglądać odrębnie.

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[molay]

Witam, czy mogłaby Pani napisać jakieś informacje o nazwisku Trzaskała?
Z góry dziękuje.

[Biedzio]

Witam, chcialbym sie zapytac skad pochodzi "Biędzio" ? Dziekuje

[Martika19]

WITAM.

CHCIAŁABYM SIĘ DOWIEDZIEĆ CZEGOŚ O NAZWISKU FROMSTOW. SZUKAŁAM, SZUKAŁAM I NIC NIE UDAŁO MI SIĘ ZNALEŹĆ. PROSZĘ O POMOC.
POZDRAWIAM;)

[Lidia M. Nowicka]

531.
Biędzio

A. Etymologia

Źródłosłów nazwiska Biędzio jest wieloznaczny oraz trudny do wyjaśnienia. Nazwy osobowe na –o  nie stanowią w polszczyźnie typu rodzimego. Do polszczyzny nazwy osobowe na –ko (oraz –o) weszły dwoma pokrewnymi szlakami: przez język ukraiński oraz białoruski z litewskim.

Ze względu na treść zawartą w rdzeniu można przypuszczać, iż jest to nazwisko odapelatywne pochodzące od wyrazu pospolitego:
- biedzić: 1. ‘licho co robić, partolić, partaczyć, fuszerować’ („Coby ta grał – ot biedzi”); 2. ‘biedę cierpieć’ ("Biedził biedę wielgą”),
- biedzić się ‘mordować się, męczyć się, walczyć, porać się, trudzić się, mozolić’: „Biedził się całe życie i niczego nie dopiął”; „Biedzić się z kim, z czym” = pasować się, borykać się, walczyć; „Biedzić się z myślami” = bić się z myślami (zob. Słownik języka polskiego, ułożony pod red. Jana Karłowicza, Adama Kryńskiego i Władysława Niedźwiedzkiego, Warszawa 1900, t. I. A-G, s.149; Karłowicz Jan, Słownik gwar polskich, Kraków 1900, t. 1, A do E, s. 79-80).

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Biędzio wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy rzadko spotykanych, wyjątkowych, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 10 do 30 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Biędzio - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu. Poszczególne, pojawiające się zbiory, należy jednak przeglądać odrębnie.

532.
Fromstow

A. Etymologia

Nazwisko Fromstow należy do nazwisk pochodzenia obcego i nie da się objaśnić jego etymologii na gruncie języka polskiego. Jego źródłosłowu należy raczej szukać na gruncie języka niemieckiego.

Być może - lecz oczywiście należałoby tę hipotezę potwierdzić na podstawie lektury niemieckojęzycznej literatury onomastycznej - jest to nazwisko odapelatywne powstałe przez zestawienie dwóch wyrazów: From pochodzącego od staro-wysoko-niemieckiego fruma ‘korzyść, zysk’ oraz Stow(e) ‘pokój kąpielowy, izba’.
Proszę zatem zainteresować się fachową literaturą zawierającą szczegółowe analizy nazwisk pochodzenia niemieckiego:
- Opracowania nazwisk pochodzenia niemieckiego, zestawienie na stronach Wortalu „Genealogia Polska” (GenPol.com),
- Bibliografia nazwisk niemieckich, zestawienie na stronie internetowej Poradni Onomastycznej UAM w Poznaniu.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Fromstow wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy rzadko spotykanych, wyjątkowych, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 10 do 30 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

533.
Trzaskała

A. Etymologia

Nazwisko Trzaskała jest przypuszczalnie nazwiskiem odapelatywnym powstałym od wyrazu pospolitego trzaska ‘odłamek drewna’, trzaskać ‘uderzyć głośno’, trzask. Jednak dodany do rdzenia Trzaska- sufiks -ła może wskazywać również na nazwisko herbowe, pochodzące od nazwy herbu Trzaska.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Trzaska, Trzaskacz, Trzaskalik, Trzaskalski, Trzaskawa, Trzaskawka, Trzaskawski itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Trzaskała wskazują, iż należy ono w Polsce do nazwisk rzadkich, o tzw. niskiej częstotliwości występowania, które Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 31 do 900 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Łączę pozdrowienia –
Lidia

[as12]

Witam serdecznie!
Chcialbym prosic o przeanalizowanie mojego nazwiska "SZLENDAK", nigdzie nie natrafilem na opis pochodzenia mojego nazwiska. Prosze o pomoc poniewaz bardzo mi na tym zalezy.
 
 Pozdrawiam nowy uzytkownik portalu: as12

[Lidia M. Nowicka]

534.
Szlendak

A. Etymologia

Nazwisko Szlendak (Szlenda-ak) utworzone zostało nacechowanym patronimicznie przyrostkiem –ak, wskazującym na jego odojcowski charakter.
Dodany do podstawy Szlenda- sufiks -ak jest częsty w słowotwórstwie wyrazów pospolitych i łączy się przede wszystkim z podstawami rzeczownikowymi.
Badania dowodzą, że sufiks -ak jest też jednym z najczęstszych modeli strukturalnych polskich nazwisk. Przyjmuje się, że ten typ był najbardziej charakterystyczny dla Polski północnej. W antroponimii sufiks -ak pełnił funkcję deminutywną (zdrobnieniową), wskazywał często na istoty młode, małe. Wyrażał językowo relacje rodzinne, przywoływał najczęściej pojęcie ojca i syna, jak również potomka czy w ogóle chłopca.

Źródłosłowem podstawy nazwiska, jest przypuszczalnie wschodniosłowiański apelatyw (wyraz pospolity) šljanda, šlenda ‘włóczęga’.

Inne, zbliżone formy nazwisk, występujące współcześnie w Polsce, to Slanda, Szlanda, Szlandak, Szlandakowski, Szlądak, Szlenda, Szlendakowski, Szlendal, Szlendek, Szlendok, Szlendzak, Szleńdak, Szlędak, Szlędakowski, Szlęndak, Szlindak itp.

B. Frekwencja i rozmieszczenie geograficzne

Dane o frekwencji nazwiska Szlendak wskazują, iż należy ono w Polsce do grupy o niskiej frekwencji, którą Jarosław Maciej Zawadzki obejmuje przedziałem od 901 do 2000 osób (zob. Kazimierz Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Instytutu Języka Polskiego PAN, Kraków 1992-1994, t. I-X – w wersji internetowej zamieszczonej na stronie serwisu heraldyczno-genealogicznego Ośrodka Dokumentacji Wychodźstwa Polskiego w Pułtusku oraz Jarosław Maciej Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Świat Książki, Warszawa 2002, s. 31).

Pomocne może być zapoznanie się ze współczesnym rozmieszczeniem na terenie Polski mieszkańców o nazwisku Szlendak - według wskazówek, które podałam wcześniej przy nazwisku 354. Wojtanek. Badanie związków i zależności między częstotliwością występowania nazwisk a terenem, gdzie mieszkały lub mieszkają osoby je noszące może, z pewnym prawdopodobieństwem, wskazać na swoiste gniazdo rodowe osób noszących dane nazwisko. Szczególnie gdy pojawia się wyraźny, ograniczony obszar, gdzie osób noszących dane nazwisko jest najwięcej.

C. Dodatek

W celu dotarcia do informacji o osobach noszących interesujące Ciebie nazwisko, wpisz je w okienko „SURNAME” wyszukiwarki Genealogy Surname Navigator. Otrzymasz wiele danych o osobach, o tym nazwisku, znajdujących się w zasobach Internetu. Poszczególne, pojawiające się zbiory, należy jednak przeglądać odrębnie.

Również pozdrawiam –
Lidia