Opublikowano
2012-06-19 11:00
Licencja
Wolna licencja

Oblężenie Nicei - początek I krucjaty

Pierwsza krucjata była przykładem tego co piękne i obrzydliwe w średniowiecznej Europie. 19 czerwca 1097 r., krzyżowcy wygrali swoją pierwszą bitwę, we współpracy z wojskami bizantyńskimi opanowując Niceę.


Strony:
1 2 3

Zobacz też: Bliski Wschód - miejsce starcia cywilizacji? [historia, artykuły, publicystyka]

Nicea (dziś Iznik w Turcji) to miasto w Bitynii położone na wschodnim brzegu Jeziora Asuańskiego. W czasach rzymskich i bizantyńskich był to ważny ośrodek handlowo - rzemieślniczy, usytuowany na początku szlaków prowadzących znad Morza Marmara w głąb Azji Mniejszej. W 325 roku cesarz rzymski Konstantyn Wielki zwołał do Nicei zjazd ponad 300 biskupów. Ustalono wówczas powszechnie do dzisiaj obowiązujące wyznanie wiary tzw. „Credo nicejskie”. W latach 717-740 miasto było kilkakrotnie oblegane przez Arabów. W 787 roku było z kolei miejscem obrad siódmego soboru powszechnego, na którym potępiono ikonoklazm. Miasto często uczestniczyło w wojnach domowych w cesarstwie bizantyńskim. Zwycięstwo pod Niceą w 1057 roku wyniosło na tron cesarski Izaaka Komnena (1057-1059). Z kolei w 1078 roku miasto zajął Nicefor III Botaniata (1078-1081), który zmusił do abdykacji Michała VII Dukasa (1071-1078).

Bitwa pod Manzikertem (sierpień 1071) Następnie, w wyniku następstwa bitwy pod Manzikert z sierpnia 1071 roku, Niceę w cztery lata później zajęli Turcy Seldżuccy. Seldżucy w Azji Mniejszej szybko uniezależnili się od sułtana tzw. Wielkich Seldżuków rezydujących w Iraku i Iranie. Sulajman (1075-1086) prawnuk Seldżuka wykorzystując walki pomiędzy Bizantyńczykami wykroił sobie niezależny sułtanat obejmujący duże połacie Anatolii. Właśnie w Nicei, leżącej daleko od wpływu swoich krewniaków, założył stolicę sułtanatu Ar-Rumu. W latach 1075-1077 rządził plemionami turkmeńskimi w pobliżu Nicei i Nikomedii. W roku 1077 ogłosił się niezależnym sułtanem. Po zdobyciu Antiochii w roku 1084 Sulajman poczuł się na tyle pewnie, że w roku 1086 wyruszył przeciwko Aleppo w Syrii. Opuścił wtedy Niceę pozostawiając tam swojego krewniaka - Abul Kasima. Ten z kolei w 1091 roku był sojusznikiem Aleksego I Komnena (1081-1118) w walce z atakującymi Konstantynopol Pieczyngami i emirem Smyrny Tzachasem. Sulejman uwikłany w wojnę w Syrii przypłacił ją życiem. Jego syn - Kilidż Arslan I (1092-1107) stał się zakładnikiem na dworze Wielkich Seldżuków. Jego powrót do Anatolii, aby dokonać restauracji sułtanatu stał się możliwy dopiero po śmierci Malikszaha (1072-1092).

Robert z Normandii Sytuacja w Azji Mniejszej zmieniła się wraz z pojawieniem się pierwszej krucjaty (1096-1099). Po klęsce tzw. ludowej wyprawy krzyżowej pokonanej w Azji Mniejszej przez Seldżuków w Konstantynopolu pojawił się swoisty „drugi rzut” krucjaty. Stanowili ją włoscy i francuscy feudałowie, w tym m.in. Gotfryd z Boulion, książę Dolnej Lotaryngii i jego brat Baldwin, Boeumund z Tarentu i jego krewniak Tankred, książęta normańscy z Italii, Rajmund hrabia Tuluzy, Robert, książę Normandii, Stefan, hrabia Blois. Cesarz bizantyński Aleksy I w zamian za swobodny przemarsz, zaopatrzenie oraz obietnicę militarnego wsparcia wyprawy wymógł złożenie mu hołdu i zobowiązał krzyżowców do zwrócenia Bizantyńczykom wszystkich zdobytych w przyszłości terenów, które dawniej należały do cesarstwa. Cesarz przydzielił do pomocy uczestnikom krucjaty oddział wojskowy wraz ze specjalistami od zaopatrzenia i oblężeń, dowodzony przez Tatikiosa.

W lutym 1097 roku część krzyżowców na czele z Gotfrydem z Boulion opuściła Konstantynopol i przez Bosfor udała się na wybrzeża Zatoki Nikomedyjskiej. Lądowanie przebiegło gładko – nie napotkano żadnego oporu. Niemałe znaczenie miał tu fakt, iż muzułmanie po rozbiciu wyprawy ludowej zlekceważyli kolejną falę krucjatową. Sułtan przebywał na wschodnich rubieżach swego państwa walcząc z książętami daniszmendydzkimi o zwierzchnictwo nad ormiańską wówczas Meliteną. Z końcem kwietnia wydano rozkazy marszu na Niceę. Pozostawienie tego miasta w rekach muzułmanów stwarzałoby ogromne zagrożenie dla szlaków komunikacyjnych wyprawy krzyżowej. Jako pierwszy Pelekanon opuścił około 26 kwietnia książę Gotfryd. W maju 1097 większość sił krzyżowców zgromadziło się pod Nikomedią. Stamtąd ruszono traktem przez góry w stronę Nicei. Trasę przygotowano starannie dla orientacji późniejszych pielgrzymów stawiając drewniane krzyże. 6 maja udało się dotrzeć pod miasto, jednak oblężenie zaczęło się dopiero 14 maja, gdy pod miasto przybyły normańskie oddziały księcia Boemunda. Przez kolejne dwa tygodnie ściągały kolejne oddziały. Ta dekoncentracja świadczy, że krzyżowcy działali bez spójnego planu. Z kolei cesarz Aleksy nie zaangażował się osobiście w kampanię, obozując w pobliżu Nikomedii. Krzyżowcy mogli polegać za to na doświadczeniu: Tatikiosa i Manuela Butumitesa – doświadczonych wodzów bizantyńskich. Ten pierwszy miał doskonałe rozpoznanie w systemie obronnym Nicei. Niecałe dziesięć lat wcześniej prowadził ostatni z wielu bizantyńskich ataków, mających na celu odzyskanie miasta. Butumites z kolei nawiązał kontakty z załogą Nicei. Posiadając list żelazny udał się do miasta na zaproszenie Turków, aby omówić warunki kapitulacji. Wobec zbliżania się odsieczy rozmowy zostały jednak zerwane. Bizantyńczycy zapewnili także dostawy zaopatrzenia przez port Civetot, lezący nad Morzem Marmara.

Tekst ma więcej niż jedną stronę. Przejdź do pozostałych poniżej.

Polecamy e-book Marcina Sałańskiego „Wyprawy krzyżowe. Zderzenie dwóch światów”:

Autor: Marcin Sałański
Tytuł: „Wyprawy krzyżowe. Zderzenie dwóch światów”

Wydawca: PROMOHISTORIA [Histmag.org]

ISBN: 978-83-934630-5-3

Stron: 76

Formaty: PDF, EPUB, MOBI (bez DRM i innych zabezpieczeń)

5,9 zł

(e-book)

Strony:
1 2 3
Napisz komentarz
Regulamin komentarzy

Uwaga, wyświetliliśmy tylko ostatnio opublikowane komentarze. Zobacz wszystkie komentarze!

Dziękujemy za celną uwagę, poprawiliśmy błąd w bibliografii.



Odpowiedz

Gość: Wojtek |

Anonima dzieje pierwszej krucjaty albo Czyny Franków i pielgrzymów jerozolimskich, przełożył, wstępem i objaśnieniami opatrzył Karol Estreicher, Kraków 1984. [zob. krytyczne uwagi: Stanisław Rek [rec.] – “Przegląd Historyczny” 92 (1986), z. 4, s. 933-938] W Tym miejscu nie ma żadnych uwag w przeglądzie historycznym z tego roku, ani z tego nr. Przypis wzięty z Wiki ^^ kto inny napisał recenzje Gesta Francorum i w innym numerze PH się znajduje



Odpowiedz

Gość: Bartłomiej Dź |

Bardzo dobry artykuł. Szczególnie zainteresował mnie jeden fragment: \"Ten pierwszy sukces spowodował na Zachodzie wzrost zainteresowania krucjatą i napływ nowych ochotników\" Czy autor mógłby podać źródło na którego podstawie sformułował to zdanie? O jakich ochotników chodzi? Gdzie \"napłynęli\" owi \"nowi ochotnicy\" ?



Odpowiedz

Gość: Oleg Mądry |

Na Histmagu mówisz - masz :) Piękny artykuł o Ryksie: http://histmag.org/?id=3836



Odpowiedz

Gość |

Jako ciekawostke chcialam dodac, ze w roku 1166 pod murami Nicei zginal, ugodzony arabska strzala, Rajmund Berenguer, hrabia Prowansji. Nie byloby to nic szczegolnie ciekawego, gdyby nie polski akcent tego wydarzenia. Rajmond byl bowiem drugim mezem polskiej ksiezniczki, Rychezy, zwanej Ryszka. Byla ona corka Wladyslawa Wygnanca i wnuczka Bolka Krzywoustego. Nie dosc na tym, byla jedyna cesarzowa polska na tronie hiszpanskim. Jej pierwszym mezem byl Alfons VII, wladca Kastylii. Ryszka wyszla za niego per procura i wyjechala na zawsze z Altenburga, gdzie jej rodzina przebywala na laskawym garnuszku krewniaka ze strony matki,niemieckiego cesarza. Alfons wojowal z Arabami i zajal Leon, Murcje i Aragonie. Po chwilowych tryumfach poczal jednak oddawac niedawno zdobyte ziemie i gdy zmarl w obozie wojennym, prawdopodbnie z przyczyn naturalnych, pozostaly mu tylko Kastylia i Leon. Po jego smierci mloda cesarzowa wpadla w konflikt z doroslymi dziecmi meza z pierwszego malzenstwa. Musiala wyjechac do Aragonii, gdzie przyjeto ja goscinnie. Jej jedyna corka, krolewna Sancha, zareczona byla z infantem Aragonii, pozniejszym krolem Alfonsem II. Wtedy wlasnie Ryszka poznala Rajmonda i oddala mu reke. Pozostawiwszy Sanche w Saragossie, stolicy Aragonii, wyjechala z nowym mezem do Aix, a potem do Turynu. Z tego zwiazku urodzila sie druga corka, Dulce. Prawdopodobnie zmarla w dziecinstwie. Byla cesarzowa, obecnie hrabina Prowansji, nie przebywala dlugo w nowej ojczyznie. Cesarz rzymski wezwal jej malzonka do Turynu, gdzie przebywal, z rozkazem zlozenia mu holdu i poparcia antypapieza Wioktora IV. Byla to podroz dluga i niezwykle niebezpieczna, lecz malzonkowie dotarli szczesliwie do Piemontu i spotkali sie z cesarzem. Przebywali tam prawdopodobnie kilka miesiecy. Barbarossa byl kuzynem matki Ryszki, Agnieszki, wiec przyjal hrabiostwo bardzo laskawie. Nie znamy dokladnych powodow, dla ktorych Rajmund i jego zona wyruszyli do jerozolimy. Czy byla to pielgrzymka, rozkaz cesarski, lub rycerska \"ochota\" hrabiego, nie wiemy. Dosc, ze Rajmund walczyl pod murami jerozolimy, a potem zginal w poblizu Nicei. I tutaj wlasciwie urywa sie watek o zyciu bylej hiszpanskiej cesarzowej. Nawet nie wiemy, gdzie i kiedy zmarla. Jej corka Sancha zostala krolowa Aragonii, jej pasierb Sancho, krolem Kastylii, zas pasierbica, krolowa Francji. Pewne zrodla podaja, ze Ryszka wyszla jeszcze raz za maz za hrabiego Tuluzy, lub hrabiego Szwabii. Byc moze pochowana jest w Tuluzie. Albo wrocila do Altenburga, gdzie zmarli jej rodzice. Lub po prostu przyjechala do pierwszej ojczyzny, Polski i zamieszkala z jednym z braci. Sa to jednak tylko spekulacje. Postac Ryszki i jej dzieje sa bardzo ciekawe i zaskakujace. I oczywiscie, wiemy o niej niewiele, ale jest to piekna opowiesc, prawie bajka!



Odpowiedz
Michał Kozłowski

Historyk bez afiliacji, mediewista. Zajmuje się historią Bizancjum oraz historią historiografii. Publikował m.in. w „Kulturze Liberalnej”, „Mówią Wieki”, „Nowym Filomacie”, „Studiach z Dziejów Rosji i Europy Środkowej”, „Studiach i Materiałach Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej”. Ostatnio opracował przypisy i Bibliografię prac Ihora Ševčenki za lata 1938–2010 do książki Zakorzeniony kosmopolita. Ihor Szewczenko w rozmowie z Łukaszem Jasiną (Lublin: Instytut Europy Środkowo-Wchodniej 2010). Obecnie zajmuje się recepcją prac historyka Oskara Haleckiego.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org