Opublikowano
2019-11-08 17:41
Licencja
Wolna licencja

Hernán Cortés: od skromnego urzędnika do zdobywcy Meksyku

8 listopada 1519 roku Hernán Cortés na czele hiszpańskiej wyprawy wkroczył do stolicy Imperium Azteków. Podbój miasta Tenochtitlan dokonał się bez żadnych walk, aztecki władca Montezuma II był bowiem przekonany, że gości wysłanników boga Quetzalcoatla.


Strony:
1 2

Hernán Cortés – zobacz też: Polscy konkwistadorzy – poszukiwacze przygód i uciekinierzy

Hernán Cortés Hernán Cortés (domena publiczna).

Hernán Cortés przyszedł na świat w latach osiemdziesiątych XV wieku, w miasteczku Medellín leżącym na terytorium hiszpańskiej Estremadury. Ubogie szlacheckie małżeństwo, którego był jedynym synem, kształciło Cortésa na urzędnika. W 1504 roku przyszły zdobywca Meksyku, zniechęcony brakiem perspektyw w swoim rodzinnym kraju, postanowił poszukać szczęścia za morzem. Udał się tym samym na wyspę Españolę (dzisiejsze Haiti), gdzie otrzymał bardzo niskie stanowisko pisarza rady miejskiej.

Przełomem w życiu Cortésa była decyzja o udziale w wyprawie kolonizacyjnej skierowanej na Kubę. Zarządcą wyspy mianowany został bowiem konkwistador Diego Velázquez de Cuéllar, dawny znajomy Hernána Cortésa, który mianował młodego urzędnika swoim sekretarzem. Dzięki swoim wysokim umiejętnościom administracyjnym oraz wsparciu Velázqueza zaczął dynamicznie piąć się po szczeblach kariery i zdobywać coraz większy prestiż. Na przełomie lat 1508-1509 Hiszpanie odkryli półwysep Jukatan. W 1517 roku Juan de Grijalva, siostrzeniec Velázqueza, zapuścił się w jego głąb i po raz pierwszy spotkał się twarzą w twarz z przedstawicielami cywilizacji mezoamerykańskiej, która zachwyciła podróżnika. Diego Velázquez zapragnął wykorzystać okazję i skolonizować dla Hiszpanii nowe terytoria, stwierdzając iż „nigdy nie odkryto lepszych ziem”.

Hernán Cortés: od konkwistadora do gubernatora Nowej Hiszpanii

Malinche – kochanka Cortesa i matka nowego Meksyku

Czytaj dalej...

Velázquez nie mógł mimo wszystko podejmować żadnych działań bez zgody swoich zwierzchników. Nie chciał jednak zwlekać i w 1519 roku zorganizował ekspedycję składającą się z jedenastu statków i sześciuset uzbrojonych ludzi . Na jednostkach znajdowała się również służba. Ekspedycja miała na celu jedynie zdobycie i zabezpieczenie przyczółku na nowym terytorium oraz oczekiwanie na pozwolenia dla dalszych działań. Na jej czele stanął Hernán Cortés. Przywódca okazał się bardzo zręcznym dyplomatą, któremu udało się zdobyć zaufanie załogi i zdecydowanie przekroczyć powierzone mu przez Velázqueza kompetencje. Wyprawa wyruszyła 18 lutego i przybyła do celu w kwietniu. Powołując się na narodowe tradycje i przywileje hiszpańskiej szlachty, Cortésowi udało się namówić uczestników ekspedycji do buntu przeciwko Velázquezowi i założenia na nowych terytoriach osiedla Villa Rica de la Vera Cruz. Powołano również władze miejskie, które powierzyły Cortésowi tytuł najwyższego sędziego i kapitana generalnego, który odpowiadać mógł tylko i wyłącznie przed królem Hiszpanii.

W lipcu Cortés wysłał list do hiszpańskiej monarchini z prośbą aby nie przyznawała Velázquezowi tytułu gubernatora ziem odkrytych. Wraz z listem wysłano na Stary Kontynent bardzo kosztowne dary, które miały wspomóc królową Joannę I i jej syna Karola V w podjęciu korzystnej dla Cortésa decyzji. Spór pomiędzy Cortésem a Velázquezem o tytuł gubernatora Nowej Hiszpanii ciągnął się aż do 15 października 1522 roku. Ostatecznie jednak kosztowne podarki wysyłane regularnie na dwór królewski oraz militarne sukcesy tego pierwszego spowodowały, że to właśnie on odniósł zwycięstwo nad swoim byłym przełożonym.

Hernán Cortés Ekspedycja Cortésa wgłąb dzisiejszego Meksyku (aut. Yavidaxiu, CC BY 3.0).

Pierwsze spotkanie z wysłannikiem króla Montezumy II

Po przybyciu do Nowej Hiszpanii członkowie zbuntowanej ekspedycji nie musieli długo czekać na spotkanie z autochtonami. Dokładnie w Niedzielę Wielkanocną do Cortésa przybył Teudile, aztecki emisariusz króla Montezumy II. Spotkanie odbyło się na terenie dzisiejszego miasta Veracruz. Aztekowie przyjęli gości z dużymi honorami, ofiarując im drogocenne dary, skropione ludzką krwią pożywienie oraz dwa tysiące służących, którzy mieli zbudować dla Hiszpanów chaty z drewna, aby spokojnie mogli przetrwać porę deszczową. Przystrojony w drogie szaty Teudile starał się jednakże sprawiać wrażenie lekceważenia w stosunku do nowo poznanych gości, przekonując Hiszpanów, że to Montezuma II jest największym i najpotężniejszym władcą całego świata. Przyjął również dary od Europejczyków, ale miał na nie zareagować również w sposób wyraźnie lekceważący.

Adam i Ewa w mitologii Azteków

Czytaj dalej...

Cortés także zdecydował się wykorzystać spotkanie do manifestacji swojej potęgi, prezentując Aztekom walory swojej kawalerii, armat i broni palnej. Wedle relacji świadków, ceremonia ta miała wzbudzić duży postrach pośród tubylców, co konkwistador starał się wykorzystać podczas późniejszego podboju. Hiszpan był świadomy potęgi Imperium Azteckiego, które w 1519 roku było dominującą siłą na kontynencie północnoamerykańskim i zapewne domyślał się, że jego niewielka ekspedycja pomimo przewagi technologicznej nie miałaby szans w otwartej walce przeciwko ogromnej armii tubylców, szczególnie iż starcia odbywałaby się na obcym i nieznanym terenie. Hernán Cortés wiedział jednak, że jak każde wielkie imperium, tak samo Aztekowie musieli również mieć wielu wrogów i starał się zręcznie to wykorzystać.

Tekst ma więcej niż jedną stronę. Przejdź do pozostałych poniżej.

Polecamy e-book Damiana Dobrosielskiego – „Kobieta w świecie Azteków”

Kobieta w świecie Azteków - okładka Autor: Damian Dobrosielski
Tytuł: „Kobieta w świecie Azteków”

Wydawca: PROMOHISTORIA [Histmag.org]

ISBN: 978-83-65156-25-9

Stron: 62

Formaty: PDF, EPUB, MOBI (bez DRM i innych zabezpieczeń)

7,9 zł

(e-book)
Zobacz też nasze pozostałe e-booki!

Strony:
1 2
Napisz komentarz
Regulamin komentarzy
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy
Kamil Kozakowski

Doktorant kulturoznawstwa w Zakładzie Teorii i Historii Kultury Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Współredaktor monografii „Etno-grafie, kulturo-grafie", licznych artykułów naukowych oraz książki popularnonaukowej „Pamiętniki Gaudiego". Zainteresowany kulturą polską, ze szczególnym uwzględnieniem XIX wieku oraz polską myślą historyczno-społeczną.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org