Autor: Piotr Bejrowski
Tagi: Recenzje, Historia polityczna, Książki, 1945-1989, Europa Wschodnia
Opublikowany: 21 lutego 2020
Licencja:wolna licencja

Anna Matwiejewa – „Przełęcz Diatłowa. Tajemnica dziewięciorga” – recenzja i ocena

W lutym 1959 roku w północnym Uralu w niewyjaśnionych okolicznościach śmierć poniosło dziewięcioro studentów. W jakich okolicznościach zginęli? Dlaczego umorzono sprawę? Czy wojsko usunęło z miejsca tragedii ślady wskazujące na nienaturalną przyczynę zgonów?

Anna Matwiejewa – „Przełęcz Diatłowa. Tajemnica dziewięciorga” – recenzja i ocena

Anna Matwiejewa
„Przełęcz Diatłowa. Tajemnica dziewięciorga”
Ocena: 7,5
39,90 zł
Wydawca: Mova
Tłumaczenie: Magdalena Dolińska-Rydzek
Rok wydania: 2020
Okładka: miękka
Liczba stron: 304
Premiera: 26.02.2020

Sześćdziesiąt jeden lat temu grupa doświadczonych turystów pod kierownictwem Igora Diatłowa zaginęła na przełęczy pod górą Chołatczachl (1079 m n.p.m.). Była mroźna zima, temperatura wynosiła kilkanaście stopni poniżej zera, szlak wyprawy przebiegał kilkadziesiąt kilometrów od ludzkich siedzib. Ciała znaleziono w nienaturalnych pozach, u kilku osób zidentyfikowano liczne złamania, jedna z ofiar nie miała języka, wykryto ślady promieniowania, namiot został rozcięty… Mimo wielu wątpliwości, sprawę szybko zamknięto. W ostatnich latach, już po upadku Związku Sowieckiego i odtajnieniu w 2009 roku dokumentów ze śledztwa prowadzonego przez prokuraturę w Swierdłowsku (obecnie Jekaterynburg), śledczy i dziennikarze „przypomnieli” opinii publicznej tajemniczą śmierć tzw. diatłowców. Recenzowana powieść była jedną z pierwszych.

Twórczość urodzonej w Swierdłowsku Anny Matwiejewej krytycy nazywają „uralskim realizmem magicznym”. W „Przełęczy Diatłowa” teraźniejszość miesza się z przeszłością, prawda z fikcją literacką, a życie prywatne narratorki (autorki?) z historią dziewięciorga. Pisarka cytuje dokumenty i ekspertyzy ze śledztwa, dzienniki turystów oraz lokalną prasę. Przytaczane w całości lub we fragmentach źródła zajmują znaczną część książki i pomagają czytelnikowi uporządkować wiedzę na temat niewyjaśnionych okoliczności śmierci grupy młodych ludzi.

Do stworzenia tekstu niezbędne było zgromadzenie i przeanalizowanie dziesiątków materiałów. Na kartach powieści możemy śledzić proces rekonstrukcji wypadków oraz dochodzenia do prawdy. Narracja prowadzi do punktu kulminacyjnego, jakim wydaje się być przedstawienie szesnastu hipotez dotyczących wydarzeń z zimy 1959 roku. Jedne są bardziej prawdopodobne (testy nowej broni lub satelity kosmicznej), inne wręcz przeciwnie (karły z Arktyki lub strażnicy grobowca Ariów). Do końca nie można również wykluczyć przyczyn naturalnych i ludzkich błędów, które mogły doprowadzić do zamarznięcia członków ekipy studenta Diatłowa. Jak jednak dla tej wersji wytłumaczyć choćby znalezione ślady substancji radioaktywnych na ubraniach, czy też złamania żeber i pęknięcia czaszki?

Wciąż więcej jest pytań niż odpowiedzi. Żadna z opisywanych teorii nie jest w pełni przekonująca. Czytelnik zachęcany jest do samodzielnego myślenia i oddzielenia prawdy od bezwartościowych koncepcji, takich jak przybycie na przełęcz „niezidentyfikowanego obiektu latającego”, atak niedźwiedzia lub szwadronu śmierci poszukującego zbiegłych więźniów. Warto jednak zaznaczyć, że Matwiejewa niczego nie wyolbrzymia i domniemaną ingerencję UFO traktuje z przymrużeniem oka.

Powieść ma charakter dokumentacyjny. Zresztą podczas lektury z łatwością oddzielimy fikcję od literatury faktu – wszystkie przytaczane dokumenty zostały oznaczone kursywą. Przystępny styl, dobre tłumaczenie oraz przykuwający uwagę „klimat” tekstu sprawiają, że „Przełęcz Diatłowa” jest świetną i jednocześnie niewymagającą propozycją na przeniesienie się w czasie i przestrzeni na kilka zimowych wieczorów. Zachęcam do lektury i poznania tajemnicy dziewięciorga.

Zainteresowała Cię nasza recenzja? Zamów książkę Anny Matwiejewej – „Przełęcz Diatłowa. Tajemnica dziewięciorga” bezpośrednio pod tym linkiem, dzięki czemu w największym stopniu wesprzesz działalność wydawcy lub w wybranych księgarniach internetowych:

Śledź nas!
Komentarze

O autorze
Piotr Bejrowski
Absolwent historii i politologii na Uniwersytecie Gdańskim. Sportowiec-amator, podróżnik. Autor tekstów popularnonaukowych. Redaktor e-booków wydawanych przez Histmag.org.

Wszystkie teksty autora

Polecane artykuły
Pierwszy polski portal historyczny
ISSN: 1896-8651
Wydawca portalu
Michał Świgoń PROMOHISTORIA
ul. Koźmiana 2/89
01-606 Warszawa
telefon: 692 929 681
m.swigon@histmag.org
NIP 626-281-54-56
Numer konta: PL 33 1140 2004 0000 3802 7410 0716
Patronaty
Jak uzyskać patronat
Kontakt z redakcją
Magdalena Mikrut-Majeranek
redaktor naczelna
redakcja@histmag.org
telefon: 796 418 763
Reklamuj się u nas
Oferta reklamowa
Konkursy
Nasze konkursy