Przegląd prasy sprzed 75 lat (30 stycznia 1937)

opublikowano: 2012-01-29, 19:30
wolna licencja
Po dłuższej przerwie powracamy z naszym cotygodniowym przeglądem wydarzeń sprzed 75 lat. Dziś na warsztat bierzemy głównie sprawy wewnątrzpolskie dyskutowane na łamach polskich gazet 30 stycznia 1937 roku.
reklama

Żydzi i komunizm

Kiedy narodził się stereotyp żydokomuny? Trudno ustalić to jednoznacznie, choć w Polsce najpewniej źródeł należy szukać w czasach wojny polsko-bolszewickiej. Jak się okazuje, przez całe dwudziestolecie pozostawał on żywy i stosowano go chętnie w walce politycznej i propagandzie prasowej. Szczególnie chętnie stosowali go przede wszystkim przedstawiciele ugrupowań prawicowych. Za dowód niech posłuży artykuł z endeckiego „Warszawskiego Dziennika Narodowego”:

Polska a czystki w ZSRR

Początek roku 1937 to jednocześnie początek gigantycznej fali terroru w Związku Radzieckim, za którą odpowiedzialny był Nikołaj Jeżow, szef Narodowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych (NKWD). Jedną z jego pierwszych ofiar skazanych w procesach pokazowych był Karol Radek, wybitny sowieckich działacz polityczny. Wileńskie konserwatywne „Słowo” pisało o nieoczekiwanych więziach łączących skazanego z Polską (informacja ta była do tego stopnia niezwykła, że postanowiłem ją zamieścić pomimo fatalnej jakości kopii):

Książki na stos?

Rok 1937 to czas coraz bardziej wyczuwalnego napięcia międzynarodowego. Jest to również okres, w którym publiczne palenie książek oraz wszelakich innych „nieprawomyślnych” dzieł kultury w Niemczech hitlerowskich na niewielu robił wrażenie. Inaczej jednak miała się sprawa jeśli szło o Polskę. Tymczasem, według socjalistycznego „Robotnika”...

Marszałek prywatnie

Po śmierci Marszałka Józefa Piłsudskiego w maju 1935 r. przez długi czas nie było w obozie sanacyjnym wyraźnego przywódcy. Do roli tej pretendowali m.in. Walery Sławek, Ignacy Mościcki i Edward Rydz-Śmigły. Gdy 11 listopada 1936 generał Śmigły został Marszałkiem, wszystko stało się jasne. Faktycznym wodzem i dyktatorem Polski miał stać się właśnie on. Problemem tego skądinąd całkiem utalentowanego wojskowego była, jakbyśmy to dziś nazwali, mała medialność. Nowy Marszałek nie miał charyzmy i autorytetu swojego wielkiego poprzednika, był też mało znany szerszym kręgom rodaków. Oto jedna z prób ocieplenia jego wizerunku, zamieszczona w sanacyjnej „Gazecie Polskiej”:

Karaimi

Na koniec ciekawostka z krakowskiego „Ilustrowanego Kuriera Codziennego” poświęcona jednej z najbardziej niezwykłych mniejszości żyjących na ziemiach II RP (ponownie przepraszam za jakość kopii):

reklama
Komentarze
o autorze
Michał Przeperski
(ur. 1986) – doktor historii, pracownik Instytutu Historii PAN oraz rzecznik prasowy Muzeum Historii Polski. W latach 2012–2014 redaktor naczelny portalu Histmag.org. Specjalizuje się w dziejach Europy Środkowej w XX wieku, historii dziennikarstwa oraz historii transformacji ustrojowej. Autor m.in. książek: Gorące lata trzydzieste. Wydarzenia, które wstrząsnęły Rzeczpospolitą (2014), Nieznośny ciężar braterstwa. Konflikty polsko-czeskie w XX wieku (2016), Mieczysław F. Rakowski. Biografia polityczna (2021) oraz Dziki Wschód. Transformacja po polsku 1986–1993 (2024). Laureat Nagrody „Nowych Książek” dla najlepszej książki (2017), Nagrody Naukowej tygodnika „Polityka”, Nagrody Specjalnej Fundacji Identitas oraz Nagrody Klio (2021). Silas Palmer Research Fellow na Stanford University (2015), stypendysta Funduszu Wyszehradzkiego w Open Society Archives w Budapeszcie (2019). Kontakt: [email protected]

Zamów newsletter

Zapisz się, aby otrzymywać przegląd najciekawszych tekstów prosto do skrzynki mailowej. Tylko wartościowe treści, zawsze za darmo.

Zamawiając newsletter, wyrażasz zgodę na użycie adresu e-mail w celu świadczenia usługi. Usługę możesz w każdej chwili anulować, instrukcję znajdziesz w newsletterze.
© 2001-2026 Promohistoria. Wszelkie prawa zastrzeżone