Autor: Michał Staniszewski
Tagi: Recenzje, Książki, Inne dzieła kultury, Starożytny Rzym
Opublikowany: 23 marca 2020
Licencja:wolna licencja

Robert Fabbri – „Wespazjan. Rzymskie Furie” – recenzja i ocena

„Rzymskie Furie” to kolejna odsłona przygód Flawiusza Wespazjana, podług pióra Roberta Fabbriego. Tym razem zasłużony żołnierz oraz szanowany senator musi się zmierzyć z furią zemsty poniżonej królowej, kipiącej zemstą matki oraz inspirującej przywódczyni brytyjskich plemion. A to nie jest jego jedyny problem.

Robert Fabbri – „Wespazjan. Rzymskie Furie” – recenzja i ocena

Robert Fabbri
„Wespazjan. Rzymskie Furie”
Ocena: 8
44,90 zł
Tytuł oryginalny: „Vespasian. Furies of Rome”
Wydawca: Dom Wydawniczy Rebis
Tłumaczenie: Janusz Szczepański
Rok wydania: 2020
Okładka: całopapierowa
Liczba stron: 368
Seria: Wespazjan
Premiera: 10.03.2020
Format: 150x225
ISBN: 978-83-8062-519-8
EAN: 9788380625198

Fabbri chyba nie ma litości dla swojego bohatera. Korzystając z dorobku Swetoniusza i Tacyta oraz pracy wielu pokoleń historyków tworzy pełną przemocy, obłudy i niebezpieczeństw scenę, po której każe kroczyć swojej postaci. Innymi słowy Wespazjan nie ma prawa się nudzić.

Imperium rzymskim rządzi Neron, aczkolwiek „rządzi” to zbyt mocne słowo. Pół biedy, jeśli kierowałyby nim tylko kaprysy, albo skupiałby się tylko na zaspokajaniu swoich przyjemności. Problem polega na tym, że Neron Fabbriego skupia się jedynie na testowaniu granic swoich cesarskich prerogatyw. Urządza recitale dla senatorów, oburzając tym tradycjonalistów. Wyznacza ludzi na stanowiska w dalekich prowincjach aby tylko „przywłaszczyć” sobie ich żony. W przebraniach szaleje po Rzymie, dla zwykłej rozrywki…

Czy ktoś go jest w stanie powstrzymać? Nikt nie próbuje… na pewno nie magister elegantorum Seneka, który skupia się na pomnażaniu swojego majątku. Za ogromne łapówki załatwia stanowiska zainteresowanym karierami w służbie cesarstwa. Co prawda robi to ze strachu przed Neronem – zakłada, że póki cesarz będzie miał pieniądze na swoje kaprysy, będzie choć czasem słuchał go, a przede wszystkim nie zrobi mu krzywdy. Taka polisa ubezpieczeniowa…

Problem w tym, że Neron nigdy nie ma dość. Ktokolwiek może go powstrzymać – matka, wyzwoleniec, dawny przyjaciel czy nauczyciel – ginie czasem od zwykłego nakazanego samobójstwa, czy w bardziej wymyślny sposób jak Agrypina, która wydała tego potwora na świat. Nawet Wespazjan musi oddać „cesarzowi co cesarskie” żeby kupić sobie wątpliwe bezpieczeństwo. Fiscus princepsa jest nienasycony…

Z tego tez powodu dochodzi do cięcia kosztów funkcjonowania państwa. Takim „kosztem” jest świeżo podbita Brytania. Potrzebujący pieniędzy Seneka postanawia wycofać swoje aktywa z wyspy, która ma być opuszczona. Wywołuje to lawinową reakcję wszystkich, którzy zainwestowali pieniądze w nową prowincję. Rzymianie postanawiają przed odwrotem wycisnąć z wyspy co się da. Kosztem tubylców…

Kiedy Wespazjan z bratem Sabinusem udają się za kanał aby dopilnować interesów Seneki (tzw. propozycja nie do odrzucenia…) są świadkami brutalnej i głupiej działalności rzymskiej administracji. Koronnym tego dowodem jest los królowej Icenów Boudiki. Próba zaoszczędzenia na testamencie jej zmarłego męża oraz poniżające i okrutne potraktowanie królowej i jej córek doprowadziło do wybuchu powstania i orgii okrucieństw.

Świadkiem tego jest Wespazjan, który musi przetrwać w rozpadającej się prowincji. Oczywiście wszystko kończy się dobrze, dzięki tradycyjnej rzymskiej pomysłowości oraz zdolności regeneracji po klęskach. Dodatkowo Wespazjan z dumą może obserwować pierwsze kroki w wojsku swego syna Tytusa. Oczywiście wszystko się dobrze kończy…

Fabbri tradycyjne opisuje losy swego bohatera niezwykle plastycznie. Starcia z Brytonami można uznać za ciekawą interpretację ogólnie znanych faktów. Szczególnie na uwagę zasługuje portret bohaterów drugoplanowych, zwłaszcza rzymskich urzędników co doprowadzili do tragedii. Pozytywne postacie są nieco zbyt rzymsko „pomnikowe” aczkolwiek drzemiący w Swetoniuszu Paulinusie zawodowy żołnierz budzi uznanie.

Uważam, że postać Nerona jest jednak zbyt przejaskrawiona. Fabbri opiera się na dziełach Swetoniusza i Tacyta, ale należy pamiętać, że i rzymscy historycy byli mocno stronniczy. Utrzymujący się od wieków podział na dobrych cesarzy i złych cesarzy jest mocno schematyczny, w dodatku oparty na niewłaściwych przesłankach w moim poczuciu. Pamiętajmy, że w czasach panowania Nerona, Kaliguli czy Tyberiusza Imperium miało się całkiem dobrze, Rzym „rósł w siłę a ludziom żyło się dostatniej”. Wszelkie okrucieństwa dotykały wąskiej – w skali państwa – elity kraju, która sama nie była pozbawiona wad.

Trzeba zwrócić uwagę, że zła opinia bierze się bardziej z tego jak się dany władca zachowywał prywatnie, albo jaki był jego stosunek do elit a nie z błędów w rządzeniu. Jednak potęga pióra jest nieubłagana, a Fabbri ją tylko wzmacnia. Co nie zmienia faktu, że „Furie Rzymu” to kolejna świetna pozycja, ugruntowująca potencjał serii powieści o Wespazjanie.

Zainteresowała Cię nasza recenzja? Zamów książkę Roberta Fabbriego – „Wespazjan. Rzymskie Furie” bezpośrednio pod tym linkiem, dzięki czemu w największym stopniu wesprzesz działalność wydawcy lub w wybranych księgarniach internetowych:

Śledź nas!
Komentarze

O autorze
Michał Staniszewski
Absolwent Wydział Historycznego UW, autor książki „Fort Pillow 1864”. Badacz zagadnień związanych z historią wojskowości, a w szczególności wpływu wojny na przemiany społecznych, gospodarczych i kulturowych - ze szczególnym uwzględnieniem konfliktów XIX wieku.

Wszystkie teksty autora

Polecane artykuły
Pierwszy polski portal historyczny
ISSN: 1896-8651
Wydawca portalu
Michał Świgoń PROMOHISTORIA
ul. Koźmiana 2/89
01-606 Warszawa
telefon: 692 929 681
m.swigon@histmag.org
NIP 626-281-54-56
Numer konta: PL 33 1140 2004 0000 3802 7410 0716
Patronaty
Jak uzyskać patronat
Kontakt z redakcją
Magdalena Mikrut-Majeranek
redaktor naczelna
redakcja@histmag.org
telefon: 796 418 763
Reklamuj się u nas
Oferta reklamowa
Konkursy
Nasze konkursy