„Słowianie: Swaćba” to nowy film Wojciecha Smarzowskiego. Będzie kinowy hit?

opublikowano: 2026-01-19, 09:19
wszelkie prawa zastrzeżone
Wojciech Smarzowski, reżyser znany z rozprawiania się z polskimi mitami i kompleksami w filmach takich jak „Wesele”, „Kler” czy „Wołyń”, szykuje się do nakręcenia największej i najdroższej produkcji w historii polskiego kina. Teraz zdecydował się przybliżyć dzieje Słowian.
reklama
Przysięga młodzieży pod słowiańską lipą (Alfons Mucha).

Zobacz także:

Projekt o roboczym tytule „Słowianie Swaćba” ma przenieść widzów do świata pogańskich Słowian u progu chrystianizacji. Będzie to epicka opowieść, pozbawiona patosu, pełna przemocy i głębokiego realizmu, ktora została osadzona w realiach wczesnego średniowiecza na terenie dzisiejszych ziem polskich, w czasach schyłku świata pogańskich wierzeń i rodzącej się państwowości.

Projekt ma długą historię. Początkowo, około 2016 roku, był konceptualizowany jako wielosezonowy serial. Plany ewoluowały – przez pewien czas mówiło się nawet o trylogii filmów zatytułowanych „Swaćba”, „Postrzyżyny” oraz „Chrzest”. Ostatecznie twórcy zdecydowali się na formułę jednego, pełnometrażowego filmu kinowego, który ma jednak stanowić punkt wyjścia do potencjalnego rozbudowania uniwersum.

Akcja „Słowianie Swaćba” ma rozgrywać się w X wieku, w okresie rządów Mieszka I, tuż przed i w trakcie procesu chrystianizacji. W centrum opowieści znajdą się lokalne, pogańskie wspólnoty Słowian, których tradycyjny świat, wierzenia i struktury społeczne zaczynają się rozpadać pod naporem nowej religii i nowej formy scentralizowanej państwowości.

„Słowianie Swaćba”, czyli kolejne „Wesele” Smarzowskiego....

Dla Smarzowskiego, który już w swoim debiutanckim „Weselu” w 2004 roku użył rytuału małżeńskiego jako soczewki skupiającej społeczne konflikty i hipokryzję, swaćba może być idealnym mechanizmem narracyjnym. Pozwoli pokazać codzienność, hierarchie, wierzenia i napięcia wewnątrz słowiańskiej wspólnoty w przełomowym momencie historii.

Wiele wskazuje na to, że „Słowianie Swaćba” będą przedsięwzięciem na niespotykaną dotąd skalę. Jak zapowiada Wojciech Rzehak, scenografia może pochłonąć kilkadziesiąt milionów złotych, co uczyniłoby produkcję rekordzistą pod względem budżetu.

„Słowianie Swaćba”: Kiedy premiera?

Na razie nieznana jest data rozpoczęcia zdjęć ani planowana data premiery. Projekt znajduje się w zaawansowanej fazie przygotowawczej, a złożenie wniosku o dofinansowanie do PISF wskazuje, że produkcja wychodzi poza etap koncepcyjny. Wiadomo również, że nie ujawniono jeszcze obsady aktorskiej.

Czym jest swaćba?

Swaćba (swadźba) to słowiańska i staropolska uroczystość zaślubin. Słowo to odnosi się do swatania kogoś z kimś. Przysięgę młodzi składali przed bogami w obecności żercy lub swata. 

Swaćba obejmowała cały cykl rytuałów i negocjacji trwający często tygodniami. Składały się na nie:

  • Swaty: Negocjacje między rodzinami, omówienie warunków małżeństwa (w tym posagu i wiana).
  • Zrękowiny (zaręczyny): Oficjalne przyrzeczenie małżeńskie, często z wymianą symbolicznych darów.
  • Obrzęd weselny właściwy: Przeniesienie panny młodej do domu pana młodego, uczta, modły do bóstw (np. Swarożyca, Mokoszy) i rytuały (jak rozwiązanie warkocza).
  • Przenosiny: Włączenie nowej małżonki do rodziny męża.

Współcześnie słowo swaćba jest archaizmem. W codziennym języku zastąpiły je formy ślub (ceremonia) lub wesele (uczta i obrzędy).

Źródła:

Polecamy e-book Anny Wójciuk „Jak świętowali nasi przodkowie? Zapomniane tradycje i zwyczaje”:

Anna Wójciuk
„Jak świętowali nasi przodkowie? Zapomniane tradycje i zwyczaje”
cena:
19,90 zł
Wydawca:
PROMOHISTORIA [Histmag.org]
Liczba stron:
208
Format ebooków:
PDF, EPUB, MOBI (bez DRM i innych zabezpieczeń)
ISBN:
978-83-65156-81-5
reklama
Komentarze
o autorze
Mikołaj Szczerbiński
Absolwent historii specjalizujący się w dziejach XX wieku.

Zamów newsletter

Zapisz się, aby otrzymywać przegląd najciekawszych tekstów prosto do skrzynki mailowej. Tylko wartościowe treści, zawsze za darmo.

Zamawiając newsletter, wyrażasz zgodę na użycie adresu e-mail w celu świadczenia usługi. Usługę możesz w każdej chwili anulować, instrukcję znajdziesz w newsletterze.
© 2001-2026 Promohistoria. Wszelkie prawa zastrzeżone