Autor: Monika Kaniecka
Tagi: Newsy, Historia społeczna, Historia nauki i techniki, Wczesne średniowiecze, Europa
Opublikowany: 2016-09-08 19:26
Licencja: wolna licencja

Badania genetyczne zdradziły przyczynę dżumy Justyniana

Analiza genetyczna szkieletów pochodzących z VI w. potwierdziła, że za bizantyjską epidemię i „czarną śmiercią” z XIV w. odpowiada ta sama bakteria.

Szkielety, datowane na początek dżumy Justyniana, zostały odnalezione już ponad 50 lat temu w Altenerding, stanowisku archeologicznym położonym niedaleko Monachium. Przy ponownym badaniu szczątków niemieccy naukowcy odkryli w ich DNA bakterię Yersinia pestis, nazywaną również pałeczką dżumy – tę samą, która w późnym średniowieczu spowodowała epidemię tzw. czarnej śmierci, jednej z największych pandemii w dziejach świata.

Bakteria Yersinia pestis, odpowiedzialna za wielkie epidemie w VI i XIV wieku (domena publiczna).

Zdaniem niemieckich naukowców nowe ustalenia uzupełniają wcześniejsze badania związane z materiałem genetycznym Yersinia pestis, dokonane m.in. przez Davida Wagnera z Uniwersytetu Północnej Arizony. Odmiana pałeczki dżumy odnaleziona w Altenerding zawiera niezidentyfikowane wcześniej mutacje i zmiany w strukturze genu, charakterystyczne dla „justyniańskiej” odmiany choroby. Sugeruje, że bakteria była o wiele bardziej różnorodna pod względem genetycznym, niż dotychczas sądzono.

Nie wiadomo, jak bakteria wywołująca dżumę dotarła aż na tereny dzisiejszych Niemiec. Według Michala Feldmana, jednego z badaczy pracujących nad badaniem DNA ofiar epidemii, odkrycie świadczy o bardzo szerokim zasięgu terytorialnym pandemii z VI w. – Nasze badania dowodzą, że dżuma Justyniana miała o wiele większy zasięg niż dotychczas sądzono. Dostarczają nowego wglądu w ewolucję Yersinia pestis, ukazując rolę rekonstrukcji genomów w poszerzeniu naszej wiedzy o ewolucji patogenów i o wydarzeniach historycznych – stwierdził. Poza tym wyniki najnowszych analiz mogą być ważnym źródłem do badań nad dżumą jako zjawiskiem historycznym, jej ewolucją, nawrotami i kręgiem oddziaływania.

Dżuma Justyniana, nazwana tak od imienia ówczesnego władcy cesarstwa wschodniego, dotknęła Bizancjum w VI w., powracając wielokrotnie jeszcze przez około dwa stulecia. Historycy sądzą, że epidemia miała charakter ogólnoświatowy i sięgała daleko poza cesarstwo bizantyńskie. Szacuje się, że ofiarą epidemii mogło paść nawet 50 milionów ludzi, co stanowiło około 15% ówczesnej populacji całego świata.

Źródło: archaeologynewsnetwork.blogspot.com, archaeology.org.

Redakcja: Tomasz Leszkowicz

Lubisz czytać artykuły w naszym portalu? Wesprzyj nas finansowo i pomóż rozwinąć nasz serwis!

Śledź nas!
Komentarze
lub zaloguj się za pośrednictwem konta Google

O autorze
Monika Kaniecka
Studentka historii na Uniwersytecie Warszawskim. Interesuje się historią nowożytną, szczególnie Anglią w epoce Tudorów, parlamentaryzmem w Rzeczpospolitej i epoką stanisławowską. Zajmuje się również dziejami Mazowsza w XVIII-XIX w., należy do Sekcji Historii Regionalnej Studenckiego Koła Naukowego Historyków UW. Wolontariuszka Inkubatora Miłosierdzia w warszawskim Centrum Myśli Jana Pawła II.

Wszystkie teksty autora

Polecamy artykuł...
Pierwszy polski portal historyczny
ISSN: 1896-8651
Wydawca portalu
Michał Świgoń PROMOHISTORIA
ul. Koźmiana 2/89
01-606 Warszawa
m.swigon@histmag.org
NIP 626-281-54-56
Numer konta: PL 33 1140 2004 0000 3802 7410 0716
Patronaty
Jak uzyskać patronat
Kontakt z redakcją
Mateusz Balcerkiewicz
redaktor naczelny
redakcja@histmag.org
Reklamuj się u nas
Oferta reklamowa
Konkursy
Nasze konkursy