Stocznia Schichaua pod kierownictwem Hermanna Noégo

opublikowano: 2026-03-22, 18:28
wszelkie prawa zastrzeżone
Stocznia Schichaua została założona w 1891 roku i była jedną z największych stoczni w Niemczech. Powstawały tam okręty wojenne, ale też statki oceaniczne i pasażerskie.
reklama

Ten tekst jest fragmentem książki Magdaleny Staręgi „Stocznia. Część I: do 1945 roku”.

Hermann Noé, dyrektor Stoczni Schichaua (Autor nieznany | 100 Jahre Schichau 1837–1937, Elbing 1937)

Po utworzeniu Wolnego Miasta Gdańska lokalna filia Stoczni Schichaua borykała się z wieloma problemami związanymi z funkcjonowaniem w nowych realiach politycznych i gospodarczych [Oddzielenie Gdańska od Rzeszy oznaczało także odcięcie od macierzystej filii w Elblągu, która dotychczas zaopatrywała gdańską filię w silniki i maszyny okrętowe]. W drugiej połowie lat 20., w obliczu kryzysu finansowego, przedsiębiorstwo przekształcono w spółkę akcyjną, w której Rzesza Niemiecka miała 60 proc. udziałów, Prusy 20 proc., a Elbląg oraz Gdańsk po 10 proc. [Działania władz niemieckich były podyktowane obawą przed ewentualnym przejęciem upadłego zakładu przez Polskę i osłabienie wpływów niemieckich w Gdańsku. Upadłość Stoczni Schichaua w Gdańsku i Elblągu skutkowałaby ogromnym bezrobociem i migracją robotników w głąb Rzeszy] Było to efektem działań m.in. Heinricha Sahma, prezydenta Senatu WMG, oraz Ludwiga Noé, który w ramach planu naprawczego zaproponował obsadzenie na stanowisku dyrektora stoczni swojego młodszego brata, Hermanna Noé (1879–1961), mającego podobne wykształcenie i doświadczenie zawodowe. W 1929 r. objął on kierownictwo nad gdańską i elbląską filią firmy. Od tej pory losy największych zakładów przemysłowych w regionie leżały w rękach jednej rodziny. W przeciwieństwie do brata Hermann Noé utrzymał się na stanowisku po wybuchu II wojny światowej, a po jej zakończeniu kontynuował działalność w Bremerhaven, już w granicach Republiki Federalnej Niemiec.

Widok na zabudowania Stoczni Schichaua oraz wyspę Holm, lata 20. XX w. (Autor nieznany | ETH Library Zurich, Image Archive)
Krążownik „Nowik” zbudowany dla marynarki rosyjskiej; po zbudowaniu był najszybszym krążownikiem na świecie
Parowiec „Columbus” w 1926 roku (Bundesarchiv, Bild 102-00912A / CC-BY-SA 3.0)
Pływający dźwig Langer Heinrich był wykorzystywany w zakładach Schichaua w Gdańsku w latach 1905–1945 (Bundesarchiv, Bild 183-51295-0001 / Mellahn / CC-BY-SA 3.0)

Zainteresował Cię ten fragment? Koniecznie zamów książkę Magdaleny Staręgi „Stocznia. Część I: do 1945 roku” bezpośrednio pod tym linkiem!

Magdalena Staręga
„Stocznia. Część I: do 1945 roku”
cena:
100,00 zł
Podajemy sugerowaną cenę detaliczną z dnia dodania produktu do naszej bazy. Użyj przycisku, aby przejść do sklepu — tam poznasz aktualną cenę produktu. Szczęśliwie zwykle jest niższa.
Wydawca:
Europejskie Centrum Solidarności
Rok wydania:
2025
ISBN:
978-83-66532-39-7
reklama
Komentarze
o autorze
Magdalena Staręga
Absolwentka Uniwersytetu Gdańskiego na kierunku historia sztuki o specjalizacji muzealnictwo oraz Wydziałowych Studiów Doktoranckich Historii, Historii Sztuki i Archeologii na Uniwersytecie Gdańskim. Swoją obronioną w 2019 roku pracę doktorską poświęciła zagadnieniu gdańskiego budownictwa pierwszej połowy XIX wieku. Stypendystka Marszałka Województwa Pomorskiego, Tajnego Archiwum Państwowego Fundacji Pruskiego Dziedzictwa Kulturowego i Instytutu Herdera w Marburgu. Autorka artykułów naukowych poświęconych głównie porozbiorowej architekturze Gdańska oraz Stoczni Gdańskiej. Od 2011 roku pracuje w Europejskim Centrum Solidarności, gdzie zajmuje się m.in. dziedzictwem kulturowym Stoczni Gdańskiej. Współkuratorka i koordynatorka merytoryczna wystawy „Stocznia. Człowiek. Przemysł. Miasto” otwartej w Europejskim Centrum Solidarności 15 lipca 2022 roku.

Zamów newsletter

Zapisz się, aby otrzymywać przegląd najciekawszych tekstów prosto do skrzynki mailowej. Tylko wartościowe treści, zawsze za darmo.

Zamawiając newsletter, wyrażasz zgodę na użycie adresu e-mail w celu świadczenia usługi. Usługę możesz w każdej chwili anulować, instrukcję znajdziesz w newsletterze.
© 2001-2026 Promohistoria. Wszelkie prawa zastrzeżone