Opublikowano
2016-07-27 20:11
Licencja
Wolna licencja

Co oprócz Białegostoku? 8 miejsc, które warto odwiedzić na historycznym Podlasiu

Historyczne Podlasie to region styku kultur, religii i narodowości. Kojarzony głównie z Białymstokiem, ma do zaoferowania wiele innych, niespotykanych atrakcji. Jakie niezwykłe miejsca kryje w sobie dawny rejon Podlasia?


Strony:
1 2 3

Obszar Podlasia do XVIII wieku na tle współczesnego podziału administracyjnego Polski. Fot. Poznaniak (opublikowano na licencji CC BY-SA 3.0) Jeśli chcecie wyruszyć szlakiem starej, dobrej Rzeczypospolitej, odwiedźcie Podlasie! Jego historia jest dosyć skomplikowana – granice województwa podlaskiego nie pokrywają się w całości z terytorium historycznego Podlasia, a na dodatek mieszkańcy wielu okolicznych miejscowości, niezwiązanych bezpośrednio z rejonem, uważają się za Podlasian. W regionie mieszały się wpływy polskie, ruskie, jaćwieskie, krzyżackie i litewskie, aż do XV wieku był on miejscem przygranicznych walk. W późniejszym okresie Podlasie stało się domem także dla Żydów i Tatarów, którzy wpłynęli na dzisiejszy wielokulturowy obraz tego obszaru. Obecnie kojarzy się głównie z Białymstokiem – Pałac Branickich czy Katedra św. Rocha są obowiązkowymi punktami zwiedzania na mapie rejonu. Kryje on jednak w sobie wiele mniejszych, niezwykłych miejscowości, pokazujących inną stronę polskiej kultury. Które miejsca warto zobaczyć?

Kruszyniany i Bohoniki

Wsie, w których od ponad 300 lat wspólnie z chrześcijanami i wyznawcami prawosławia żyją polscy muzułmanie. Kiedyś tutejszą różnorodną kulturę urozmaicały także wpływy żydowskie. Założone w XVI wieku Bohoniki zostały nadane Tatarom przez Jana III Sobieskiego w 1679 roku razem z pobliskimi miejscowościami – Nietupą, Łużanami i, częściowo, Poniatowiczem. Król ofiarował je rotmistrzowi Olejewskiemu, który u boku władcy wiernie walczył z Turkami. Według legendy mógł wziąć we władanie tyle ziemi, ile udałoby mu się przejechać konno. Z kolei Kruszyniany Sobieski miał wręczyć Samuelowi Murze Krzeczowskiemu w podzięce za uratowanie życia w bitwie pod Parkanami. Właśnie wtedy około siedemdziesięciu muzułmańskich rodzin, nazywanych wtedy Lipkami – od tureckiej nazwy Litwy – lub Muślimami, osiedliło się na tych terenach.

Meczet w Kruszynianach. Fot Polimerek (opublikowano na licencji CC BY-SA 3.0)

W Kruszynianach stoi piękny, drewniany meczet z XVIII wieku, znajduje się tu także cmentarz muzułmański – mizar – założony zapewne w XVII-XVIII stuleciu. Najstarsze umiejscowione tam nagrobki pochodzą z XVIII wieku. W Kruszynianach znajdziemy także murowaną cerkiew prawosławną pod wezwaniem św. Anny, wzniesioną na miejsce spalonej drewnianej cerkwi, powstałej w 1829 roku. Bohoniki mogą się natomiast pochwalić największym i najstarszym w Polsce mizarem, pamiętającym jeszcze początki osadnictwa Tatarów na tym terytorium, oraz meczetem z XIX stulecia, wybudowanym na miejscu spalonej świątyni, stworzonej jeszcze za czasów Jana III Sobieskiego.

Odwiedzający odnajdą tu prawdziwy tygiel kulturowy. Kiedyś mówiono tu gwarą białorusko-polską, dziś mieszkańcy wsi obchodzą ponoć wspólnie wszystkie święta. Polscy muzułmanie, którzy należą do odłamu sunnitów, wprowadzili nawet do swojego obrządku święta szyickie. Choć na tych ziemiach pozostało do obecnych czasów niewiele tatarskich rodzin, nadal możemy być świadkami ich obrządków, wejść do wnętrza meczetu, a nawet spróbować ich tradycyjnych potraw. A co najważniejsze, możemy przenieść się do atmosfery przypominającej najlepsze czasy bogatej kulturowo, tolerancyjnej i różnorodnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

Drohiczyn

Historyczna stolica Podlasia. Jedno z najstarszych miast regionu – Drohiczyn powstał w I połowie XI wieku. Swoją nazwę wziął od ruskiego imienia Drogit – Drochicz. Prawa miejskie uzyskał w 1498 roku. Największy rozwój miasto przeżywało w XVIII wieku – to tam swoją siedzibę miało jezuickie Collegium Nobilium, założone w 1747 roku, tam także rozwijały się szkółki franciszkańskie. Do dziś możemy w Drohiczynie możemy podziwiać barokową Katedrę Trójcy Przenajświętszej z przełomu XVII i XVIII wieku, która została zbudowana w miejscu kościoła z 1392 roku, ufundowanego przez Władysława Jagiełłę. Warte odwiedzenia są także inne zabytki – klasztor pojezuicki z XVIII wieku i wspomniane Collegium Nobilium, zespół klasztorny franciszkanów z barokowymi budowlami z XVIII wieku, oraz kościół i klasztor Benedyktynek z tego samego stulecia. W mieście znajduje się także cerkiew z XVIII-XIX wieku. Niewątpliwą atrakcją jest też Góra Zamkowa – grodzisko z wczesnego średniowiecza, będące niegdyś siedzibą zamku królewskiego. Roztacza się z niej piękny widok na panoramę doliny Bugu. W mieście można także odwiedzić dwa muzea – Regionalne i Diecezjalne – posiadające w swojej kolekcji m.in. obiekty pochodzące z wykopalisk archeologicznych z XII-XIV wieku, a także dokumenty królewskie czy przedmioty codziennego użytku z XIX-XX stulecia.

Góra Zamkowa (opublikowano na licencji CC BY-SA 3.0)

Tekst ma więcej niż jedną stronę. Przejdź do pozostałych poniżej.

Polecamy e-booka „Z historią na szlaku. Zabytki w Polsce, które warto zobaczyć”:

Autor: praca zbiorowa (red. T. Leszkowicz)
Tytuł: „Z historią na szlaku. Zabytki w Polsce, które warto zobaczyć”

Wydawca: PROMOHISTORIA [Histmag.org]

ISBN: 978-83-65156-16-7

Stron: 103

Formaty: PDF, EPUB, MOBI (bez DRM i innych zabezpieczeń)

7,9 zł

(e-book)
Zobacz też nasze pozostałe e-booki!

Strony:
1 2 3
Napisz komentarz
Regulamin komentarzy

Uwaga, wyświetliliśmy tylko ostatnio opublikowane komentarze. Zobacz wszystkie komentarze!

Gość: Stefan6 |

Mapka dość dziwna. Czy jej autorom mówią coś takie nazwy jak Międzyrzec Podlaski lub Radzyń Podlaski? Może słyszeli też o Białej Podlaskiej i Janowie Podlaskim? Historyczne Podlasie obejmowało dużą część dzisiejszego województwa lubelskiego!



Odpowiedz

Gość: Drohiczyn |

@ Gość: Stefan6 mowa tu o historycznym, pierwotnym Podlasiu lub inaczej Podlasiu właściwym. Autorzy nie piszą o bzdetach w stylu historia południowego Podlasia, bo coś takiego w historii nigdy nie istniało. To że Biała Podlaska tak bardzo lubi ten mit szerzyć to inna bajka. Historyczne Podlasie, lub Podlasie właściwe, składało się z trzech ziem. Drohickiej, Bielskiej oraz Mielnickiej. Mapa jest bardzo poprawna. Siedlce należały do Małopolski i tam lub bardziej na wschodzie proszę szukać swojego pochodzenia.



Odpowiedz

Gość: .... |

Niby portal historyczny... Nie żadnego Cesarstwo Rosyjskie a Carstwo...



Odpowiedz

@ Gość: ....
Cytuję: "Imperium Rosyjskie, oficjalna nazwa polska: Cesarstwo Rosyjskie (ros. Российская империя, przed reformą ortografii Россійская Имперія) – oficjalna nazwa Rosji w latach 1721–1917



Odpowiedz

Gość: Drohiczyn |

@ Gość: .... Wg mnie powinniśmy w ogóle wyjść ze zrusyfikowań. Car to tyle co król i tak powinno się mówić o wladcach Rosji. Nie cesarstwo, nie carstwo tylko królestwo. Co innego jeśli w ogóle kiedykolwiek byli cesarstwem na wzór zachodnich cesarstw.



Odpowiedz

Gość: Julia |

Proszę Pani, prawosławie to ortodoksyjne chrześcijaństwo, dlatego należałoby tekst poprawić, żeby ludzi w błąd nie wprowadzać.



Odpowiedz

Gość: Drohiczyn |

@ Gość: Julia jedyną ortodoksją w chrześcijaństwie, to może być katolicyzm Pani Julio. Prawosławie też mi nazwa, która ma w warstwie słownej nadawać wyższy prymat niż Piotrowy. Proszę pamiętać o jednym: Tu es Petrus! Tu es Petrus! Jedyna ortodoksja może być tylko i wyłącznie w Kościele Katolickim. Bez Piotra kościoły wschodnie tylko bujają między herezją a zbawieniem. Dominus Jesus!



Odpowiedz

Gość: Sancte Romane Ecclesie |

@ Gość: Julia prawosławie ma tyle z ortodoksją, co protestantyzm i jehowi z chrześcijaństwem. Po pierwsze: Tu es Petrus! Po drugie: Dominus Jesus!
Tyle w temacie. Z Bogiem



Odpowiedz

Gość: |

@ Gość: Sancte Romane Ecclesie - proszę wraz z Julią zajrzeć do słownika wyrazów obcych. Tam można dowiedzieć się, że wyraz: "ortodoksja" jest greckim określeniem, którego dosłowne tłumaczenie na język polski brzmi: prawowierność, prawosławie.



Odpowiedz

Gość: Patryk |

Do listy dodałbym Supraśl i Świętą Wodę - katolicki odpowiednik Grabarki



Odpowiedz

Gość: Bsh |

"Kruszyniany i Bohoniki
Wsie, w których od ponad 300 lat wspólnie z chrześcijanami i wyznawcami prawosławia żyją polscy muzułmanie."
A to wyznawcy prawosławia nie są już chrześcijanami? ... Błąd uderzający w uczucia religijne wielu Podlasian...



Odpowiedz

Gość: Maciek |

@ Gość: Bsh pisała: "Studentka filologii polskiej i dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim, interesuję się wszelkiego rodzaju literaturą, historią XX wieku i językiem, a także filmem i teatrem. Redakcyjny mistrz boksu."



Odpowiedz
Agnieszka Woch

Studentka filologii polskiej i dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim, interesuję się wszelkiego rodzaju literaturą, historią XX wieku i językiem, a także filmem i teatrem. Redakcyjny mistrz boksu.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org