Opublikowano
2019-01-09 10:00
Licencja
Wolna licencja

J. Ted Hartman – „Czołgista. Z 11 Dywizją Pancerną od bitwy w Ardenach po dzień zwycięstwa” – recenzja i ocena

Wszyscy miłośnicy broni pancernej zapewne mają już zapewne za sobą pamiętnikową jazdę w T-34, Panterze czy Tygrysie. „Czołgista” pozwala zmienić nieco perspektywę i przesiąść się do Shermana.


J. Ted Hartman – „Czołgista. Z 11 Dywizją Pancerną od bitwy w Ardenach po dzień zwycięstwa” – recenzja i ocena

J. Ted Hartman – „Czołgista. Z 11 Dywizją Pancerną od bitwy w Ardenach po dzień zwycięstwa” – recenzja i ocena - okładka Autor: J. Ted Hartman
Tytuł: „Czołgista. Z 11 Dywizją Pancerną
od bitwy w Ardenach po dzień zwycięstwa”
Wydawca: Replika
Rok wydania: 2018
Oprawa: miękka ze skrzydełkami
Liczba stron: 320
ISBN: 9788376746173
Cena: 39,90 zł

Ocena naszego recenzenta: 8/10
(jak oceniamy?)
Inne recenzje książek historycznych

„Czołgista” to wspomnienia z okresu wojny spisane przez amerykańskiego pancerniaka na podstawie bogatej kolekcji listów i zdjęć, które przez cały okres służby wysyłał do rodziny. Opowieść autora prowadzi nas od jego decyzji o wstąpieniu do armii rezerwowej w 1943 roku do ostatniego dnia jego pobytu w Europie. Co interesujące – jego pomysł o zaciągnięciu się do armii po ukończeniu szkoły średniej był podyktowany nie tylko chęcią służenia ojczyźnie, ale, przede wszystkim, pragnieniem ukończenia studiów medycznych.

Słonie bojowe w świecie grecko-rzymskim

Czytaj dalej...

Próba wykorzystania czasu spędzonego w wojsku na kontynuowanie edukacji jest jednym z głównych wątków książki, rzucającym ciekawe światło na postać autora i budującym jakże inny obraz kierowcy czołgu niż ten, który znamy z dziesiątek innych wspomnień. Któż z osób sięgających po książkę bardziej pasjonuje się niezrozumiałym i nielogicznym (również dla autora) systemem wewnątrzarmijnej edukacji? Któż z sięgających po książkę postąpił by tak, jak autor, czyli odmówił przyjęcia stanowiska dowódcy czołgu i pięcia się po kolejnych szczeblach wojskowej hierarchii?

Jednostka autora trafiła do Europy już po zaciętych walkach z lata 1944 roku oraz po pościgu za wycofującą się armią niemiecką z jesieni tego samego roku. Pierwszy miesiąc żołnierze jednostki spędzili na próbie dogonienia przesuwającego się na wschód frontu. Prawdziwa wojna zaczęła się dla autora w Ardenach podczas słynnej bitwy z przełomu 1944 i 1945 roku. Płynna sytuacja na froncie sprawiła, że jego oddział z marszu znalazł się w walce, zapewniając pancerniakom twardy chrzest bojowy. Była to największa bitwa na szlaku bojowym autora, stąd poświęcił jej odpowiednio dużo miejsca. Równie dużo uwagi, co wielkiej bitwie na pograniczu belgijsko-niemieckim poświęca pościgowi za rozpadającą się armią niemiecką w głąb III Rzeszy.

Jaka jest historia polskiego czołgu 7TP? [video]

Czytaj dalej...

Interesujące dla czytelników mogą być szczególnie trzy wątki. Pierwszy z nich, to – wbrew pozorom – walka autora z próbą kontynuowania edukacji w mundurze. Drugim interesującym wątkiem są liczne obserwacje na temat spotykanych w wojennej zawierusze ludzi – tak żołnierzy, jak i cywili. Trzecim wątkiem jest ten, dla którego po książkę winni sięgnąć wszyscy fani broni pancernej – liczne, bardzo szczegółowe fragmenty poświecone konstrukcji i funkcjonowaniu czołgu, jakich ciężko szukać nawet w porządnych monografiach amerykańskiego czołgu M4.

Książkę uzupełnia wybór zdjęć i map ilustrujących przebieg szlaku bojowego jednostki, w której służył autor. Znacznie wzbogacają ją również wstęp profesora Spencera C. Tuckera (autora między innymi „Tanks: An Illustrated History of their Impact”) oraz liczne i bardzo przydatne dla polskiego czytelnika przypisy pochodzące od tłumacza, Władysława Jeżewskiego. Nieco słabszy tłumacz potrafi odebrać książce wiele uroku. Na szczęście, nie jest to los tej pozycji.

Potęga i manewr. Czołgi ciężkie i zastosowanie wojsk pancernych do 1942 r.

Czytaj dalej...

Autor już jako emeryt wielokrotnie udawał się w Ardeny, by brać udział w obchodach kolejnych rocznic bitwy. Spotykał się z poznanymi podczas wojny cywilami, wraz z kolegami z oddziału przemierzał te same trasy. Był też obecny przy odsłonięciu wyciągniętego z trzęsawiska czołgu-pomnika, który widział podczas wojny, a którego załogę znał osobiście.
Autor spełnił swoje marzenia i został lekarzem. Jednym z obszarów jego badań był długotrwały wpływ służby czołgu na zmysł słuchu. Zmarł 2 lutego 2018 roku, 15 lat po wydaniu swoich wspomnień w Stanach Zjednoczonych.
Ze względu na liczne ciekawostki o Shermanie, jakie mógł poznać tylko jego kierowca i niedoszły dowódca, jest to pozycja obowiązkowa dla fanów wojsk pancernych.

Zainteresowała Cię nasza recenzja? Zamów książkę J. Teda Hartmana – „Czołgista. Z 11 Dywizją Pancerną od bitwy w Ardenach po dzień zwycięstwa”!


Napisz komentarz
Regulamin komentarzy
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy
Tomasz Piotr Michalik

Absolwent Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego oraz I LO im. Wacława Nałkowskiego w Wołominie. Miłośnik twórczości H. H. Kirsta i dziejów II wojny światowej, głównie wyposażenia i sprzętu, ze szczególnym uwzględnieniem Wielkiej Rodziny Okrętów Lotniczych. Na co dzień nauczyciel w jednej z warszawskich szkół.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org