Opublikowano
2019-09-09 09:07
Licencja
Wolna licencja

Mariusz Olczak – „Ignacy Jan Paderewski 1860-1941” – recenzja i ocena

Ignacy Jan Paderewski jest postacią szczególną. Żarliwy polski patriota i prawdziwy obywatel świata.


Mariusz Olczak – „Ignacy Jan Paderewski 1860-1941” – recenzja i ocena

Mariusz Olczak – „Ignacy Jan Paderewski 1860-1941” – recenzja i ocena - okładka Autor: Mariusz Olczak
Tytuł: „Ignacy Jan Paderewski 1860-1941”
Wydawca: Instytut Pamięci Narodowej
Rok wydania: 2018
Oprawa: twarda
Liczba stron: 520
ISBN: 9788380985315
Cena: 59 zł

Ocena naszego recenzenta: 7,5/10
(jak oceniamy?)
Inne recenzje książek historycznych

Ignacy Jan Paderewski odegrał niezwykle ważną rolę w procesie odrodzenia Państwa Polskiego po latach zaborów. Podejmując się w styczniu 1919 roku misji tworzenia rządu umożliwił porozumienie między Józefem Piłsudskim a Romanem Dmowskim, dzięki czemu Polska uniknęła groźby powstania dwóch wrogich sobie ośrodków władzy.

Tomasz Panfil – „Ignacy Daszyński 1866-1936” – recenzja i ocena

Czytaj dalej...

Recenzowana książka Mariusza Olczaka ukazuje w sposób bardzo ciekawy koleje życia Paderewskiego. Autor w poruszający sposób ukazał, jak wielki wpływ na psychikę przyszłego polityka wywarł fakt aresztowania jego ojca przez władze rosyjskie za udział w powstaniu styczniowym. Gdy Rosjanie odebrali ojca małemu Ignacowi, ten miał wówczas zaledwie 3 lata. Wydarzenie, obok rodzinnej tradycji walk o wolność, naznaczyło późniejsze losy tego wybitnego męża stanu i zaowocowało umiłowaniem wolności i żarliwym patriotyzmem.

Przez większą część życia Paderewski był jednak przede wszystkim muzykiem, a nie politykiem, co autor dosyć skrupulatnie ukazuje czytelnikowi. Olczak prezentuje edukację muzyczną Ignacego i kolejne szczeble jego niezwykłej kariery jako pianisty. Sława Ignacego przyniosła ogromną korzyść sprawie polskiej, gdyż dzięki niej uzyskał on bezpośredni dostęp do prezydenta USA, Woodrowa Wilsona. To właśnie polski pianista przekonał go do koncepcji odbudowy niepodległego Państwa Polskiego z dostępem do morza. Wilson zawarł ten postulat w swoim czternastopunktowym programie budowy sprawiedliwego świata po I wojnie światowej.

Ignacy Paderewski – naiwny idealista czy mąż stanu?

Ignacy Jan Paderewski, wybitny kompozytor i pianista, odegrał ogromną rolę w polskiej polityce po zakończeniu I wojny światowej. Na gruzach Cesarstwa Niemieckiego, Austro-Węgier i Cesarstwa Rosyjskiego odbudowywała się niepodległa Polska.



Czytaj dalej...

Paderewski miał świadomość, że jego misja jako szefa polskiego rządu miała charakter przejściowy, dlatego w grudniu 1919 roku podał się do dymisji i usunął się w cień. Powrócił z pomocą jeszcze w czasie bolszewickiej nawały i potem, na krótko, jako polski przedstawiciel w Lidze Narodów. Jednak, w maju 1921 roku wycofał się z polityki, by powrócił do niej po piętnastu latach, w 1936 roku, jako jeden przywódców antysanacyjnego porozumienia, znanego pod nazwą „Frontu Morges” (obok Wojciecha Korfantego i Wincentego Witosa). Następnie, po klęsce wrześniowej 1939 roku, stanął na czele emigracyjnej Rady Narodowej (namiastki parlamentu), w 1940 roku wyjechał zaś do USA, aby zaktywizować Polonię do działań na rzecz kraju, gdzie zmarł rok później.

Za najważniejszy wniosek z książki Olczaka na temat Paderewskiego uważam jego stwierdzenie, że nie był on jednak rasowym politykiem, ani dyplomatą, gdyż jak to stwierdza autor „był bowiem zbyt uczciwy i prostolinijny” (s. 22). Był przede wszystkim genialnym muzykiem i wielkim patriotą. Autor słusznie zauważa, że Paderewski posiadał umiejętność uprawiania zakulisowej dyplomacji, co w połączeniu z żarliwą miłością do ojczyzny przyczyniło do odbudowy państwa. Był równocześnie uwielbiany przez tłumy na całym świecie i, jak można powiedzieć współczesnym językiem, miał status prawdziwej gwiazdy.

Trzeba też zwrócić uwagę na wydanie książki. Duża liczba reprodukcji zdjęć czyni z niej publikację, do której można powracać. Warto jednocześnie wspomnieć, że publikacja jest częścią serii albumów wydanych przez IPN dla uczczenia stulecia odzyskania niepodległości. W serii tej ukazały się także albumy poświęcone postaciom Ignacego Daszyńskiego, Romana Dmowskiego, Wojciecha Korfantego, Józefa Piłsudskiego i Wincentego Witosa.

Marcin Bukała, Tomasz Bereza, Michał Kalisz – „Wincenty Witos 1874-1945” – recenzja i ocena

Czytaj dalej...

Jedynym mankamentem książki Olczaka jest dosyć słabe ukazanie losów Paderewskiego po okresie jego premierostwa. Autor w zaledwie kilku zdaniach wspomina o udziale swojego bohatera w tworzeniu „Frontu Morges” w 1936 roku, a także o jego działalności w czasie II wojny światowej, podczas gdy ja uważam, że są to zagadnienia niezmiernie ciekawe i należałoby im poświęcić znacznie więcej uwagi. Interesujące jest bowiem zagadnienie jaką rolę odgrywał Paderewski w środowiskach centrowej antysanacyjnej opozycji (chadeckim i ludowym). Pianista aż do śmierci w 1941 roku podejmował zabiegi na rzecz sprawy polskiej.

Pomimo tego, książkę Mariusza Olczaka rekomenduję wszystkim zainteresowanym postacią Ignacego Paderewskiego.

Zainteresowała Cię nasza recenzja? Zamów książkę Mariusza Olczaka „Ignacy Jan Paderewski 1860-1941”!


Napisz komentarz
Regulamin komentarzy
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy
Konrad Ruzik

Urodzony w 1988 roku, absolwent Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i Instytutu Historycznego UW. Interesuje się historią Polski oraz historią powszechną wieków XX, XIX i XVI-XVIII. Miłośnik twórczości Williama Szekspira, poezji śpiewanej oraz filmów historycznych.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org