Autor: Nauka w Polsce
Tagi: Newsy, Książki, XVIII wiek, Polska, Trójmiasto, Pomorze i Kujawy
Opublikowany: 2020-05-18 16:00
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone

Poszukiwani eksperci, którzy pomogą przełożyć XVIII-wieczny dziennik podróży gdańszczan po Europie

Tłumaczenie i transliteracja XVIII-wiecznych rękopisów opisujących kilkuletnią podróż gdańszczanina Nathanaela Jacoba Gerlacha po Europie to cel projektu Biblioteki Politechniki Gdańskiej i Instytutu Kultury Miejskiej w Gdańsku. Instytucje poszukują ekspertów, którzy mogliby im pomóc w tym zadaniu.

Biblioteka Politechniki Gdańskiej posiada w swoich zbiorach dzienniki podróży Nathanaela Jacoba Gerlacha po Europie spisanych ręką Christiana Gabriela Fischera, który mu w tej podróży towarzyszył. Podróż odbyła się w latach 1727-1730.

„8 tomów tego dziennika, który dziś niemal zupełnie uległ zapomnieniu, zachowało się w zbiorach Biblioteki Politechniki Gdańskiej; natomiast pewna ich część być może w kolekcjach prywatnych lub bibliotekach. Każdy tom liczy około 300 stron. Spisane są piórem, po niemiecku, pismem neogotyckim, które jest dla nieprawnego oka trudne do rozszyfrowania. Tekstom towarzyszą przepiękne barwne ilustracje ukazujące florę, faunę i architekturę” – opowiada PAP Kamila Kokot z Biblioteki Politechniki Gdańskiej.

Kokot zwróciła się o pomoc do Kariny Rojek z Instytutu Kultury Miejskiej w Gdańsku. Priorytetem tej instytucji jest upowszechnianie treści cyfrowych w domenie publicznej i wiedzy na temat Gdańska.

fot. Jarmoluk, Pixabay License

„Przede wszystkim chcemy zrobić transliterację i tłumaczenie rękopisów – na początek I tomu. To niezbędne, żeby móc dalej nad nim pracować. Mamy już kilka pomysłów na wydarzenia dodatkowe w postaci warsztatów z kaligrafii, pisania dzienników czy rysowania z natury" – wylicza Rojek. Zadanie ułatwia fakt, że rękopisy Gerlacha w latach 2011-2016 zostały zdigitalizowane i udostępnione w Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej (https://pbc.gda.pl/)).

Obecnie Kokot i Rojek poszukują partnerów do projektu – specjalistów od wczesnej literatury niemieckiej i historyków, którzy pomogliby w przetransliterowaniu i przełożeniu dzienników na język polski.

„Mogliby to robić także wolontariusze zaangażowani w projekt pod okiem naukowców. Wykonanie tej pracy w pojedynkę byłoby zadaniem niewykonalnym, bo tylko jeden tom liczy kilkaset stron" – zwraca uwagę Rojek. Dodaje, że celem przedsięwzięcia jest też spopularyzowanie tych tekstów, a nie szybkie przetłumaczenie w zaciszu uniwersyteckiego gabinetu.

Dlaczego dzienniki Gerlacha są takie interesujące i warte przełożenia? Kokot podkreśla, że są unikatowe. „Wiemy, że było ich w sumie dwanaście, ale w naszych zbiorach pozostało tylko 8. Pozostałe zaginęły w czasie II wojny światowej lub znajdują się w prywatnych kolekcjach" – opowiada.

Szczegółowa treść dzienników jest nieznana; do tej pory wykonano jedynie ich krótki opis bibliograficzny. Na początek Kokot i Rojek chcą skupić się na pracy nad pierwszym tomem. Dotyczy on początku wyprawy obu śmiałków: z Gdańska przez Kaszuby, Pomorze, Brandenburgię, Saksonię, Hesję aż do Renu i granic Niderlandów. Zawarto tam obserwacje dotyczące fauny, flory, ale też matematyki, maszyn, ekonomii i literatury.

Kokot mówi, że Gerlach jest dość tajemniczą postacią. „Zapewne był bogatym gdańskim kupcem, bo tylko osoba wysoko postawiona mogła sobie pozwolić na kilkuletnia podróż po Europie" – zaznacza. Był przybranym synem jednego ze współzałożycieli Gdańskiego Towarzystwa Przyrodniczego, Jacoba Theodora Kleina. Była to elitarna grupa zajmująca się nauką. Jednym z jej celów było popularyzowanie wiedzy i gromadzenie wielkich księgozbiorów. Fischer, który wybrał się w podróż z Gerlachem, był natomiast jego starszym mentorem.

Więcej informacji o projekcie tutaj.

Źródło: naukawpolsce.pap.pl, autor: Szymon Zdziebłowski

Kup książkę: „Polacy na krańcach świata: XIX wiek”

Mateusz Będkowski
„Polacy na krańcach świata: XIX wiek”
Wydawca: PROMOHISTORIA [Histmag.org] i Wydawnictwo CM
Okładka: miękka
Liczba stron: 422 Wymiary: 145 x 210
Format: 145 x 210
ISBN: 978-83-66022-39-3 Oprawa: miękka

Książka dostępna również jako e-book, w trzech częściach: Część 1 Część 2 Część 3

Śledź nas!
Komentarze

O autorze
Nauka w Polsce
Powyższy materiał jest przedrukiem z serwisu internetowego „Nauka w Polsce” współtworzonego przez Polską Agencję Prasową i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Publikacji dokonano na zasadach określonych przez PAP S.A.

Wszystkie teksty autora

Pierwszy polski portal historyczny
ISSN: 1896-8651
Wydawca portalu
Michał Świgoń PROMOHISTORIA
ul. Koźmiana 2/89
01-606 Warszawa
telefon: 692 929 681
m.swigon@histmag.org
NIP 626-281-54-56
Numer konta: PL 33 1140 2004 0000 3802 7410 0716
Patronaty
Jak uzyskać patronat
Kontakt z redakcją
Magdalena Mikrut-Majeranek
redaktor naczelna
redakcja@histmag.org
telefon: 796 418 763
Reklamuj się u nas
Oferta reklamowa
Konkursy
Nasze konkursy