Matura historia 2026 – test: odpowiedzi, rozwiązania
Matura historia 2026 arkusze CKE:
Matura z historii 2026 – wszystkie odpowiedzi do testu:
Zad. 1.
Fragment a: Nazwa cywilizacji: cywilizacja egipska; numer na mapie 1
Fragment b: cywilizacja chińska; numer na mapie 4
Zad. 2.
Tekst przedstawia działalność Platona: Fałsz
Opisana w tekście postać należała do stoickiej szkoły filozoficznej: Fałsz
Zad. 3.1.
Rozstrzygnięcie: Nie była
Uzasadnienie: Źródło pierwsze przedstawia bitwę pod Akcjum, zaś źródło drugie dotyczy wojny domowej Cezara z Pompejuszem
Zad. 3.2.
Odpowiedź: D ustanowieniem pryncypatu
Zad. 4.1.
Rozstrzygnięcie: Nie
Uzasadnienie: Źródło 1. dotyczy upadku Konsantynopola z 1453 roku, zaś źródło 2. przedstawia Akkę w 1291 roku
Zad. 4.2.
Udział w handlu lewantyńskim w dobie wypraw krzyżowych mieli mieszczanie Wenecji, Genui i Pizy. Na planie widoczne są dzielnice: wenecka, genueńska oraz pizańska.
Zad. 5.1.
Wystawca: Jan
Zasadźca: Marcin ze Staniewa
Zad. 5.2.
Mieszkańcy Radlina byli zobowiązani do płacenia z każdego łanu małego: dwóch miar pszenicy, czterech miar żyta, sześciu miar owsa a także miary srebra.
Zad. 6.1.
Fragment A: Rurykowicze
Fragment B: Andegawenowie
Zad. 6.2.
Rozstrzygnięcie: Fragment B
Uzasadnienie: w latach 1370-1382 królem Polski był Ludwik Węgierski z dynastii Andegawenów. Objął on tron po bezpotomnej śmierci Kazimierza Wielkiego, w następstwie porozumień zawartych podczas zjazdu w Wyszehradzie.
Zad. 7.
Nazwa: Rekonkwista
Wyjaśnienie: Mapa przedstawia proces wypierania Arabów (muzułmanów) przez Kastylijczyków, Aragończyków i Portugalczyków (chrześcijan) na obszarze Półwyspu Iberyjskiego
Zad. 8.
Rozstrzygnięcie: fragment A
Uzasadnienie: Fragment A opisuje realia szlachty zaściankowej, czyli grupy posiadającej własną ziemię i prawo głosu, zaś fragment B dotyczy gołoty szlacheckiej, czyli grupy pozbawionej prawa głosu i nieposiadającej ziemi.
Zad. 9.
Podobieństwo: Zarówno Marcin Luter, jak i Jan Kalwin krytykowali nadużycia związane z kultem obrazów i sprzeciwiali się traktowaniu obrazów jako przedmiotów kultu religijnego.
Różnica: Marcin Luter dopuszczał obecność obrazów o charakterze narracyjnym i dydaktycznym, pomagających w rozumieniu Biblii, natomiast Jan Kalwin był znacznie bardziej surowy i w praktyce odrzucał niemal wszelkie obrazy w przestrzeni sakralnej.
Zad. 10.1.
Odpowiedź: C
Zad. 10.2.
Dokument 1. – F
Dokument 2. – P
Zad. 11.
Tabela ilustruje zjawisko dualizmu gospodarczego Europy w XVI–XVII wieku, ponieważ pokazuje podział na słabiej rozwiniętą Europę Wschodnią, eksportującą głównie surowce i żywność, oraz bardziej rozwiniętą Europę Zachodnią, sprzedającą wyroby rzemieślnicze i przemysłowe.
Z tabeli wynika, że przez porty w Gdańsku i Elblągu eksportowano przede wszystkim zboże i drewno, natomiast importowano głównie tkaniny oraz towary luksusowe i kolonialne. Świadczy to o różnicach w poziomie rozwoju obu części kontynentu.
Zad. 12.1.
Juliusz Cezar
Zad.12.2.
Rozstrzygnięcie: Źródła 1. i 2. Nie dotyczą tej samej bitwy Źródło 1. dotyczy bitwy pod Wiedniem rozegranej 12 września 1683 roku. Źródło 2. dotyczy bitwy pod Chocimiem, która miała miejsce 11 listopada 1673 roku. Słynne słowa wypowiedź Juliusza Juliusza Cezara napisał Jan III Sobieski po bitwie pod Wiedniem. Pokazane na mapie umocnienia wskazują na Chocim, ponieważ leży on na rzeką Dniestr. Z kolei Wiedeń leży nad rzeką Dunaj
Zad. 13.1.
Znaczek pocztowy: C
Uzasadnienie: Znaczek przedstawia wojska brytyjskiego generała Charlesa Cornwallisa poddające się siłom francuskim i amerykańskim po oblężeniu Yorktown, co było jednym z kluczowych zdarzeń amerykańskiej wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Napis na pieczęci oznacza, że znaczek wypuszczono z okazji dwusetnej rocznicy obrad Drugiego Kongresu Kontynentalnego.
Zad. 13.2.
Znaczek pocztowy: A
Uzasadnienie: Znaczek pocztowy przedstawia walczących ze sobą żołnierzy Unii i Konfederacji. Napis Gettysburg i data 1863 wskazują, że znaczek przedstawia bitwę pod Gettysburgiem – jedno z najważniejszych starć wojny secesyjnej zakończonej zwycięstwem wojsk Unii.
Zad. 14.1.
Statut zastąpił Konstytucję Królestwa Polskiego z 1815 roku.
Zad. 14.2.
Rozstrzygnięcie: Tak, moneta ze źródła 2. i tekst ze źródła 1. przedstawiają skutki tego samego wydarzenia
Uzasadnienie: Statut Organiczny, jak zostało opisane w tekście ze źródła 1., pozbawiał Królestwo Polskie odrębności państwowej i tworzył z niego integralną część cesarstwa rosyjskiego. Skutki były widoczne również w mennicach i na momentach polskich. Proces unifikacji z rublem rosyjskim polegał na umieszczeniu na monecie polskiej dwugłowego orła oraz na zmianie języka napisów na monetach z polskiego na rosyjski. Jest to widoczne w źródle 2.
Zad. 14.3.
F.
F.
Zad. 15.1.
Rozstrzygnięcie: Tak, rysunek ze źródła 1. jest skutkiem wydarzenia opisanego w tekście ze źródła 2.
Uzasadnienie: Przytoczony w źródle 2. tekst nawiązuje do tzw. depeszy emskiej, czyli rozmowy w Bad Ems Wilhelma I z Prus i francuskiego ambasadora, w której ambasador żąda od Prus obietnicy, że nie wyrażą one zgody na objęcie hiszpańskiego tronu przez księcia pruskiego Leopolda Hohenzollerna. Po przeredagowaniu treści rozmowy przez Ottona von Bismarcka sprowokowana Francja wypowiedziała wojnę Prusom w latach 1870-1871, którą przegrała. Jest to przedstawione na rysunku w źródle 1. Wskazuje na to postać w pruskiej pikielhaubie po lewej stronie symbolizująca Prusy/Bismarka, która zadaje cios przeciwnikowi ubranemu we francuski, napoleoński kapelusz. Uciekający, płaczący chłopiec po prawej stronie symbolizuje druzgocącą porażkę Francji.
Polecamy e-book pod red. Magdaleny Mikrut-Majeranek „Poradnik młodego humanisty. Studia bez tajemnic”
Zad. 15.2.
Odpowiedź: C
Zad. 16.1.
Kompleks fabryczny został zaprojektowany tak, by pełnić rolę samowystarczalnego osiedla, a nie tylko miejsca pracy. Znajdują się tu wszystkie placówki potrzebne do zaspokojenia potrzeb edukacyjnych, zdrowotnych i życiowych robotników oraz ich rodzin.
Zad. 16.2
Łódź
Zad. 17.
Nie, pierwsze źródło odnosi się do Austro-Węgier i autonomii galicyjskiej, o czym świadczy m.in. możliwość posługiwania się językiem polskim w urzędach. Drugie dotyczy zaboru pruskiego, na co wskazuje wzmianka o strajku dzieci we Wrześni przeciwko germanizacji i wprowadzonemu zakazowi lekcji religii po polsku.
Zad. 18.1.
Roman Dmowski.
Zad. 18.2.
Nie, Traktat wersalski, o którym mowa w źródle 1, zapewniał Polsce bardzo wąski dostęp do morza, m.in. bez Gdańska, który otrzymał wówczas status Wolnego Miasta. Natomiast we fragmencie źródła 2 Gdańsk jest już uwzględniony w granicach Polski.
Zad. 19.1.
Nie, źródło numer 2 mówi o zaprzysiężeniu na prezydenta Gabriela Narutowicza, które miało miejsce w roku 1922. Źródło numer 1 mówi o wydarzeniu późniejszym, tj. zamachu majowym z 1926 roku.
Zad. 19.2.
F, P
Zad. 20.
Lata 30.
Uzasadnienie: Karykatura przedstawia wzrost napięć międzynarodowych w latach 30. XX wieku. Wskazuje na to obecność Hitlera anektującego Austrię, co nawiązuje do Anschlussu Austrii z 1938 roku, gen. Franco stojącego nad Hiszpanią, co odnosi się do wojny domowej w Hiszpanii oraz Józefa Stalina kopiącego groby, co symbolizuje stalinowskie czystki przeprowadzane w ZSRR w latach 30.
Zad. 21.
A. Charles de Gaulle, B. Stanisław Mikołajczyk, C. Franklin Delano Roosevelt
Zad. 22.
Nie, ponieważ Polska i inne państwa komunistyczne odmówiły przyjęcia Planu Marshalla w wyniku decyzji ZSRR, który nie wyraził zgody na uczestnictwo krajów bloku wschodniego w tym programie.
Zad. 23.1.
Nie, ponieważ ilustracja ze źródła 2 ma charakter satyryczny i została stworzona przez polskich komunistów, którzy sprzeciwiali się wystosowaniu listu biskupów polskich do biskupów niemieckich. Wskazuje na to nie tylko humorystyczny wydźwięk dzieła, ale również sugestia groźby niemieckiego rewizjonizmu granic - wojownik zza Odry, który mówi o podboju ziem polskich ma na głowie niemiecki hełm z XX wieku.
Zad. 23.2
Stefan Wyszyński
Zad. 24.
Rysunek przedstawia wydarzenia z Praskiej Wiosny, podczas której Czesi dążyli do zliberalizowania systemu komunistycznego. Dążenia zostały stłumione przez siły Układu Warszawskiego z inicjatywy Leonida Breżniewa, który na rysunku gasi sowieckim hełmem świecę.
Zad. 25
Przed wprowadzeniem stanu wojennego
Uzasadnienie: jest mowa o 1. rocznicy porozumień społecznych, które miały miejsce w sierpniu 1980 roku. Rocznica przypadała więc na sierpień roku 1981, a więc kilka miesięcy przed wprowadzeniem stanu wojennego.
