Opublikowano
2018-11-19 17:00 (akt. 2019-12-01 10:03)
Licencja
Wolna licencja

Ina Benita przeżyła! Tajemnica z Rhumspringe

(strona 3)

Ina Benita przeżyła wojenną zawieruchę i znalazła schronienie w Dolnej Saksonii. Do tej pory najczęściej twierdzono, że jedna z najpiękniejszych przedwojennych aktorek zginęła w kanałach w drodze do Śródmieścia w czasie Powstania Warszawskiego.


Strony:
1 2 3 4

Akt ślubu Iny i Pascha przynosi zarazem nowe informacje na temat rodziny aktorki, a przede wszystkim jej rodziców. Dowiadujemy się bowiem, że Inna Florow-Bułhak urodziła się 1 marca 1912 r. w Kijowie (dotychczas powszechnie podawano 1 lutego) jako córka przedsiębiorcy Mikołaja Florowa-Bułhaka i Heleny z domu Jeszczenko16, wyznawców prawosławia. Ojciec Iny urodził się 5 maja 1875 r. w Symferopolu i zmarł w 1944 r. w Warszawie, matka urodziła się 22 kwietnia 1880 r. w Kijowie i zmarła w 1920 r. w Warszawie17. Rodzice aktorki pobrali się w 1911 r. w Warszawie. Podana jest w tym dokumencie nawet data poprzedniego ślubu Benity, ze Stanisławem Lipińskim: 29 kwietnia 1938 r., która pokrywa się z warszawską metryką ślubu18.

Marek Teler Ina Benita Fragment aktu ślubu Hansa Pascha i Inny Florow-Bułhak z 3 czerwca 1945 r. (źródło: Archiwum prywatne Ingo Pascha) Marek Teler Ina Benita Fragment aktu ślubu Hansa Pascha i Inny Florow-Bułhak - dane metrykalne o rodzicach małżonków (źródło: Archiwum prywatne Ingo Pascha)

Wymieniony dokument i relacja Kałużyńskiego pozwalają stwierdzić, że Ina Benita nie przeszła na prawosławie w chwili ślubu z pierwszym mężem Jerzym Tesławskim, jak pisze Piotr Gacek, lecz została w tej religii wychowana. Wątpliwości budzą też podane przez biografa Iny imiona aktorki: Janina Benita Luna. W dokumentach ZASP-u przed przyjęciem pseudonimu „Ina Benita” aktorka występowała jako Inna Bułhakówna i tylko to imię podają jej metryki ślubu z Tesławskim i Paschem19.

Zniszczone szczęście

Polskie kino przed II wojną światową: Fryzjerzy nie śpią

Czytaj dalej...

Przez kilka miesięcy Hans i Inna Paschowie wiedli szczęśliwe życie w regionie Rhumspringe w powiecie Getynga. Po kapitulacji III Rzeszy 8 maja 1945 r. obszar ten znajdował się w brytyjskiej strefie okupacyjnej. Małżonkowie zamieszkali z synem w jednej z przeznaczonych dla uchodźców chałupek. Warunki życia były trudne, lecz Ina czuła się szczęśliwa – miała męża i synka, w końcu po trudach wojny zaczęła mieć szansę na stabilizację i normalność. Ogromnym wsparciem była dla niej sąsiadka Anna Guloff (po mężu Reuter), której często powierzała pod opiekę Teddy’ego. Jest ona zarazem ostatnim żyjącym świadkiem pamiętającym, co wydarzyło się w Rhumspringe w 1945 r.

Odzyskane szczęście Iny Benity, teraz już Inny Pasch, przerwała rodzinna tragedia. 15 listopada 1945 r. Hans Georg Pasch wyszedł z domu, aby sprzedać ciężarówkę i już nie wrócił. Przebywający w Rhumspringe robotnicy ze Wschodu napadli go na przystanku autobusowym. Marek Teler Ina Benita Akt zgonu Hansa Georga Pascha z 18 lutego 1946 r. Przy nazwisku aktorki błędnie wpisano nazwisko panieńskie jako „Benita” (źródło: Archiwum prywatne Ingo Pascha) Mąż Iny próbował ratować się ucieczką, lecz rozbójnicy dogonili go w lesie i tam brutalnie zamordowali. Tylko upór i determinacja Iny doprowadziły do tego, że po trzech miesiącach ciało jej męża zostało odnalezione, a sprawcy zbrodni zatrzymani przez brytyjską policję i osądzeni. Przez kolejne dni aktorka chodziła od chałupki do chałupki i wypytywała wśród sąsiadów, czy ktoś coś widział20. Kiedy 18 lutego 1946 r. w urzędzie Rüdershausen Ina składała zawiadomienie o śmierci męża, w przypływie emocji podała jako swoje panieńskie nazwisko „Benita”. Dopiero 12 listopada 1953 r. w związku z zarządzeniem sądu rejonowego w Getyndze z 28 października tegoż roku dodano sprostowanie, że nazwisko panieńskie wdowy po Hansie Paschu brzmiało Florow-Bułhak. 23 listopada 1953 r. sprostowano też zapis imienia – Inna zamiast Ina21.

Inny Pasch z domu Florow-Bułhak nie było już wówczas w Niemczech. Po śmierci męża nie widziała już sensu w dalszym pobycie w Rhumspringe. Według relacji Anny Reuter wkrótce opuściła miasteczko i udała się z synem w nieznanym bliżej kierunku22. Przebywała jednak jeszcze w Niemczech latem 1946 r. (lub nawet latem 1947 r.),

Nie tylko Smosarska. Słynne polskie aktorki dwudziestolecia międzywojennego

Czytaj dalej...
gdyż z tego okresu pochodzi zdjęcie Iny z synkiem, które przysłała jego opiekunce. Trudno rozpoznać na nim dawną gwiazdę kina. Wróciła do ciemnych włosów, przestała używać mocnego filmowego makijażu, a traumatyczne wojenne przeżycia odbiły się negatywnie na jej wyglądzie. Jedynym wyrazistym elementem, który pozostał z dawnej Iny, był jej charakterystyczny uśmiech, eksponujący piękne białe zęby. „W jej twarzy wszystko się śmieje, a przede wszystkim... zęby” – pisał o Benicie Mieczysław Sztycer na łamach „Kina” w 1933 r.23 Na odwrocie zdjęcia Ina umieściła wiadomość w języku niemieckim: „Droga Ann, niedługo wracamy do domu i nie możemy się doczekać, kiedy zobaczymy naszą Ann. Dlaczego nam nie odpowiedziałeś? Ależ ty leniwa! Pozdrowienia, Ina Pasch”24. Do dziś pani Reuter wspomina Innę jako niezwykłą kobietę i zastanawia się, czy jej ukochany podopieczny Teddy jeszcze żyje.

Marek Teler Ina Benita Anna Guloff (Reuter) z Teddym (po prawej) w towarzystwie nierozpoznanych osób, 1945 (źródło: Archiwum prywatne Ingo Pascha)

Przypisy

16 Panieńskie nazwisko matki Iny „Jeszczenko” podaje jej metryka ślubu z Jerzym Tesławskim (Słownik biograficzny teatru polskiego, t. 3, 1910-2000. A-Ł, pod red. B. Berger, Warszawa 2017). J. Maśnicki, K. Stepan, Pleograf. Słownik biograficzny filmu polskiego 1896-1939, Kraków 1996, podaje, że matką Iny była Helena Maria z Orańskich, powołując się na akta meldunkowe, podobnie P. Gacek, Ina Benita. Za wcześnie na śmierć, Warszawa 2018, s. 19-20. Trudno wyjaśnić te rozbieżności. Może Mikołaj Florow-Bułhak był drugim mężem matki Iny?

17 Mikołaj Florow-Bułhak zginął 19 lub 20 sierpnia 1944 r. pod gruzami kamienicy przy ul. Kilińskiego 3 (P. Gacek, Ina Benita. Za wcześnie na śmierć, Warszawa 2018, s. 292). P. Gacek, Ina Benita. Za wcześnie na śmierć, Warszawa 2018, s. 24, podaje, że Helena Florow-Bułhak zmarła w 1929 r. Dane metrykalne dotyczące rodziców Iny (w szczególności daty urodzenia) w akcie ślubu z Paschem należy oznaczyć znakiem zapytania, gdyż aktorka najpewniej podawała je z pamięci.

18 Dokument zawarcia związku małżeńskiego między Hansem Georgiem Willim Paschem a Inną Florow-Bułhak (Hohegeiß, nr 4/1945; odpis wydany w Braunlage, 30 kwietnia 2014 r.), dokument ze zbiorów prywatnych Ingo Pascha.

19 Jako „Bułhakówna Inna” z działu dramatu szkoły Józefy Hryniewieckiej: Sprawy Z.A.S.P., „Scena Polska: organ Związku Artystów Scen Polskich”, R. 10, z. 15, 1930. Na posiedzeniach ZASP odbywających się w dniach 15 lipca-20 listopada 1930 r. wydano zgodę na używanie przez Inę Bułhakównę pseudonimu „Ina Benita” (Sprawy Z.A.S.P., „Scena Polska: organ Związku Artystów Scen Polskich”, R. 10, z. 24, 1930). Na metrykę ślubu Benity i Tesławskiego powołuje się Słownik biograficzny teatru polskiego, t. 3, 1910-2000. A-Ł, pod red. B. Berger, Warszawa 2017, lecz odczytuje jej imię jako „Iuna” zamiast „Inna”. Informacje Piotra Gacka o imionach i wyznaniu: P. Gacek, Ina Benita. Za wcześnie na śmierć, Warszawa 2018, s. 19, 31.

20 Informacja p. Ingo Pascha z 2 listopada 2018 r. na podstawie rozmów z Anną Reuter.

21 Akt zgonu Hansa Georga Williego Pascha, dokument ze zbiorów prywatnych Ingo Pascha.

22 Informacja p. Ingo Pascha z 2 listopada 2018 r. na podstawie rozmów z Anną Reuter.

23 P. Gacek, Ina Benita. Za wcześnie na śmierć, Warszawa 2018, s. 66.

24 Informacja p. Ingo Pascha z 15 listopada 2018 r.

Tekst ma więcej niż jedną stronę. Przejdź do pozostałych poniżej.

Polecamy e-book Mateusza Kuryły – „Powaby totalitaryzmu. Zarys historii intelektualnej komunizmu i faszyzmu”

Powaby totalitaryzmu. Zarys historii intelektualnej komunizmu i faszyzmu - Mateusz Kuryła - okładka Autor: Mateusz Kuryła
Tytuł: „Powaby totalitaryzmu. Zarys historii intelektualnej komunizmu i faszyzmu”

Wydawca: PROMOHISTORIA [Histmag.org]

ISBN: 978-83-65156-23-5

Stron: 116

Formaty: PDF, EPUB, MOBI (bez DRM i innych zabezpieczeń)

9,9 zł

(e-book)
Zobacz też nasze pozostałe e-booki!

Strony:
1 2 3 4
Napisz komentarz
Regulamin komentarzy

Uwaga, wyświetliliśmy tylko ostatnio opublikowane komentarze. Zobacz wszystkie komentarze!

Gość: niejasność |

Autor pisze,: " Pozostało tylko jedno zdjęcie Zofii Grzesik z Mimim" - a publikowane zdjęciu z chłopcem (Tadeusz Michał zwany Mimi) jest opisane jako zdjęcie Iny z synem. Skąd więc się ono wzięło?



Odpowiedz

Gość: Marek Teler |

@ Gość: niejasność Wszystko jest wyjaśnione w artykule. Pozostało jedyne zdjęcie Zofii Grzesik z Mimim z Pruszkowa, a zdjęcie Iny Benity z synkiem pochodzi od Pana Ingo Pascha.



Odpowiedz

Gość: Kasia |

Moja ulubiona aktorka kina przedwojennego



Odpowiedz

Gość: andg. |

Przepraszam! Jednak Hohegeiss!



Odpowiedz

Gość: andg. |

Prawidłowo:
Hochgeiss



Odpowiedz

Gość: andg. |

@ Gość: andg. Jednak: HOHEGEISS... Przepraszam...



Odpowiedz

Cyt. " Po zakończeniu II wojny światowej wraz z nową żoną Inną..." chyba Iną bo to Ina Benita (a nie Inna)? Potem jeszcze też parę takich przejęzyczeń.



Odpowiedz

Marek Teler Autor Histmaga |

@ Janusz Jotgie Przecież w artykule zostało wyraźnie napisane, że Inna Florow-Bułhak to prawdziwe imię i nazwisko Iny Benity, stąd te imiona pojawiają się zamiennie.



Odpowiedz

Gość: Aga |

@ Marek Teler Prawdziwe imię to Janina, a nie Inna... Ina to skrót od Janiny, przybrany jako pseudonim. Tak na nią mówiono kiedy była dzieckiem. Więc nie Inna tylko Ina.



Odpowiedz

Marek Teler Autor Histmaga |

@ Gość: Aga W dokumentach występuje zawsze jako Inna Florow-Bułhak. Skąd ma Pani informacje, jak na nią mówiono, kiedy była dzieckiem?



Odpowiedz
Marek Teler

Student V roku dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim, absolwent VIII Liceum Ogólnokształcącego im. Króla Władysława IV w Warszawie. Autor książki „Kobiety króla Kazimierza III Wielkiego”. Interesuje się mediewistyką i genealogią dynastyczną.

Wolna licencja – ten materiał został opublikowany na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Redakcja i autor zezwalają na jego dowolny przedruk i wykorzystanie (również w celach komercyjnych) pod następującymi warunkami: należy wyraźnie wskazać autora materiału oraz miejsce pierwotnej publikacji – Portal historyczny Histmag.org, a także nazwę licencji (CC BY-SA 3.0) wraz z odnośnikiem do jej postanowień. W przypadku przedruku w internecie konieczne jest także zamieszczenie dokładnego aktywnego odnośnika do materiału objętego licencją.

UWAGA: Jeśli w treści artykułu nie zaznaczono inaczej, licencja nie dotyczy ilustracji i filmów dołączonych do materiału – w kwestii ich wykorzystania prosimy stosować się do wskazówek w opisie pod nimi lub – w razie ich braku – o kontakt z redakcją: redakcja@histmag.org