Historia polityczna

Ignacy Matuszewski – „nabój niewystrzelony”

Ignacy Matuszewski to bardzo nietuzinkowa postać – pułkownik, kierownik Ministerstwa Skarbu, dyplomata. Człowiek, który na czele polskiego oddziału przepędził z Mińska bolszewików, a w 1939 roku zorganizował ewakuację blisko 80 ton złota Banku Polskiego. Już niebawem premiera zbioru pism politycznych Matuszewskiego pt. „O Polskę całą, wielką i wolną”. Przy tej okazji rozmawialiśmy o pułkowniku z dr hab. Sławomirem Cenckiewiczem.

Skąd wzięli się Talibowie?

W połowie drugiego etapu wojny domowej z piasków południowego Afganistanu wyłonili się wojownicy Allaha. Nazywano ich Talibami, co z języka arabskiego oznacza uczniów bądź studentów pobierających nauki w muzułmańskich szkołach religijnych, czyli madrasach.

Tomasz Kruk

Historia Iranu na mapie, rok po roku Video

Na kanale "Khey Pard":https://www.youtube.com/channel/UCpjFEZsP53Ci-9in9Px3_tQ można znaleźć ciekawy materiał prezentujący historię Iranu przy użyciu mapy. Polecamy!

Kazimierz Pułaski: kawalerzysta, partyzant, bohater Polski i USA

11 października 1779 roku na skutek ran odniesionych w brawurowej szarży pod Savannah poległ Kazimierz Pułaski. Jego szlacheckim życiorysem zagończyka, tułacza, uczestnika rewolucji amerykańskiej i polskiego patrioty można by obdzielić co najmniej kilku ludzi.

Antoni Olbrychski

Historia Polski: Władysław Jagiełło cz. 2 (Lata 1387-1388) Video

W swoim najnowszym materiale "ThrashingMadPL":https://www.youtube.com/channel/UC7XQsqlrMy5ztcWBMd_Up0g kontynuuje wątek panowania Władysława Jagiełły. Polecamy!

Historia Portugalii na mapie, rok po roku Video

Portugalia, państwo znajdujące się na skraju Europy, ma za sobą niezwykle ciekawą historię. Dzieje Portugalii i jej dawnych koloni przedstawił przy użyciu mapy youtuber "Danzig HD Mapper":https://www.youtube.com/channel/UC95xFAEKtLQzpVJKI87tOog. Polecamy uwadze!

Wojny macedońskie: pierwsza interwencja rzymska w sprawy greckie Video

Wojny macedońskie były niezwykle ważnymi konfliktami, które zmieniły wiele w dziejach zarówno starożytnych Rzymian, jak i Greków. Na kanale "Kings and Generals":https://www.youtube.com/channel/UCMmaBzfCCwZ2KqaBJjkj0fw można znaleźć ciekawy materiał dotyczący początku owych wojen. Polecamy!

Anna Maria Kotarba-Morley

Fenicjanie — najwięksi żeglarze starożytności

Basen Morza Śródziemnego czasów starożytnych to obszar występowania wielu kultur, których podstawą ekonomiczną było morze. Na ich firmamencie jasną gwiazdą świecił naród kupców — wynalazców pieniądza — Fenicjan.

Sławomir Koper, Tymoteusz Pawłowski – „Mity polskiego września 1939” – recenzja i ocena

Czy wrzesień 1939 roku jest najbardziej zakłamanym okresem w polskiej historii? Czy należało wówczas walczyć do ostatniego żołnierza, czy też powinniśmy pochwalić naczelnego wodza, który zadecydował o wycofaniu się na tzw. przedmoście rumuńskie? Kto był najlepszym naszym dowódcą w trakcie tej kampanii?

Piotr Bejrowski

Kalifat Abbasydów – średniowieczne islamskie imperium Video

Kalifat Abbasydów był ogromnym państwem, rozciągającym się od terenów dzisiejszej Algierii i Tunezji aż po obecny Pakistan. Jego historię przedstawiono na kanale "History Time":https://www.youtube.com/channel/UCN9v4QG3AQEP3zuRvVs2dAg. Polecamy!

Christopher R. Browning – „Zwykli ludzie. 101. Rezerwowy Batalion Policji i ostateczne rozwiązanie w Polsce” – recenzja i ocena

Kiedy mówi się lub myśli o masowych mordach dokonywanych przez oddziały niemieckie zwykle dochodzi do konstatacji, że służący w nich żołnierze musieli być bestiami w ludzkiej skórze. Sadystami, którym rasistowski i ludobójczy system dał możliwość realizacji swoich chorych pasji. Jednak rzeczywistość nie jest aż tak prosta i... komfortowa.

Daria Czarnecka

Alexander Gardner – fotograf Lincolna i wojny secesyjnej Galeria

Alexander Gardner (1821-1882) był rodowitym Szkotem, ale do historii przeszedł jako fotograf ważnych wydarzeń w dziejach USA. Uwieczniał m.in. walki wojny secesyjnej, stworzył też liczne portrety Abrahama Lincolna. Można nawet rzec, że pozostał z prezydentem aż do kresu jego historii... Zobaczcie Stany w obiektywie Gardnera!

Newsy

Zmarł Kornel Morawiecki

W wieku 78 lat zmarł Kornel Morawiecki – polityk, opozycjonista z czasów PRL, ojciec premiera Mateusza Morawieckiego. Przyczyną śmierci był rak trzustki.

Bunty w Gułagu: reżim Stalina kontra łagiernicy

Ucieczka z Gułagu w ZSRR nie należała do łatwych. Ale byli i tacy, którzy spróbowali czegoś jeszcze trudniejszego – zmiany łagrów w lepsze miejsce.

Mateusz Balcerkiewicz

„Za drugiego Sowieta”, czyli jak Armia Czerwona powróciła na Kresy

Jak wyglądała sowiecka polityka względem Polaków na Kresach od 1944 roku? Czym były polskojęzyczne oddziały radzieckiej partyzantki? Jaki był stosunek Chruszczowa do Polaków? Między innymi o tym rozmawialiśmy z dr. Łukaszem Adamskim, współautorem publikacji „Wołyń i Galicja Wschodnia pod okupacją niemiecką 1943-1944” i „Wołyń i Galicja za drugiego Sowieta”.

Okupacja Japonii 1945: pierwsze dni Video

"Mark Felton":https://www.youtube.com/channel/UCfCKvREB11-fxyotS1ONgww w materiale zamieszczonym na swoim kanale przybliża widzom początkowy okres alianckiej okupacji Japonii tuż po zakończeniu II wojny światowej. Polecamy!

Wspomnienia

Wybuch II wojny światowej we wspomnieniach Wandy Romer

Wybuch wojny pozostawił niezatarte wspomnienia w świadomości milionów Polaków. Jak wrzesień 1939 roku zapamiętała Wanda Romer?

Wanda Romer

„Powinniśmy przypominać Europie i światu o roku 1939” – rozmowa z dr. Maciejem Korkuciem

Dlaczego we wrześniu 1939 roku Hitler stawiał wszystko na jedną kartę? Czemu Polskie Państwo Podziemne było tak niezwykłą strukturą? M.in. o tym rozmawialiśmy z dr. Maciejem Korkuciem, autorem publikacji „Walcząca Rzeczpospolita 1939-1945”.

Wiesław J. Wysocki – „Powstanie sejneńskie 1919” – recenzja i ocena

Na pytanie o zwycięskie powstanie większość Polaków odpowiedziałaby „powstanie wielkopolskie”, przy czym zaraz dodaliby „jedyne”. Niewielu pamięta, że kilka miesięcy po ustaniu walk w Wielkopolsce, na Suwalszczyźnie Polacy wygrali kolejne powstanie. W sierpniu obchodziliśmy setną rocznicę jego wybuchu.

Tomasz Słomski

Newsy

Hiszpania: Sąd Najwyższy odrzucił skargę rodziny Franco, będzie ekshumacja generała

Hiszpański Sąd Najwyższy odrzucił skargę rodziny generała Francisco Franco, zezwalając tym samym na dokonanie ekshumacji szczątków wojskowego. Decyzja ta z pewnością podzieli hiszpańskie społeczeństwo.

Historia Polski: Władysław Jagiełło (Lata 1386-1387) Video

W swoim najnowszym materiale "ThrashingMadPL":https://www.youtube.com/channel/UC7XQsqlrMy5ztcWBMd_Up0g przybliża widzom pierwsze lata panowania Władysława Jagiełły. Zobaczcie sami!

Historia Karaibów na mapie, rok po roku Video

Na kanale "Ollie Bye":https://www.youtube.com/channel/UC6gNjP1W4FXWExT5QpYkmhQ można znaleźć ciekawy materiał przedstawiający przy użyciu mapy historię Karaibów. Warto zobaczyć!

Odrodzenie potęgi – husaria Jana Sobieskiego

Budziła postrach wśród wojsk nieprzyjaciela, a zdecydowana większość jej szarż kończyła się zwycięstwem. Poznajcie dzieje polskiej husarii pod wodzą Jana III Sobieskiego!

Dariusz Milewski

Polska pod niemiecką i sowiecką okupacją

Okupacja niemiecka i sowiecka ziem polskich w czasie II wojny światowej stały pod znakiem tragedii ludności cywilnej. Okupanci przystąpili do licznych pacyfikacji i masowych zbrodni. W jaki sposób zorganizowali oni aparat terroru na zajętym obszarze?

Maciej Korkuć

Sławomir Koper, Tomasz Stańczyk – „Ostatnie lata polskiego Lwowa” – recenzja i ocena

Jak wyglądały ostatnie lata polskiego Lwowa? Na czym opierała się legenda przedwojennej stolicy naszej kultury? Czym żyli wówczas mieszkańcy miasta? Jaki przebieg miały walki o jego polskość?

Piotr Bejrowski

Wojna na Półwyspie Iberyjskim dzień po dniu Video

W latach 1808-1814 na Półwyspie Iberyjskim trwał konflikt, w którym napoleońska Francja zmierzyła się z Wielką Brytanią, Hiszpanią i Portugalią. Jak przebiegała owa wojna? Przy użyciu mapy zobrazował to w swoim materiale autor z kanału "Ollie Bye":https://www.youtube.com/channel/UC6gNjP1W4FXWExT5QpYkmhQ. Polecamy uwadze!

Marek A. Koprowski – „Akcja Wisła. Kres krwawych walk z OUN-UPA” – recenzja i ocena

„Akcja Wisła. Kres krwawych walk z OUN-UPA” to kolejna książka poruszająca skomplikowaną tematykę powojennej akcji przesiedleńczej. Jak Marek A. Koprowski ocenia przeprowadzenie akcji „Wisła”?

Wojciech Sobański

Krótka historia Bawarii Video

Bawaria to jeden z najciekawszych regionów Niemiec. Jaka jest jego historia? Jakie są najważniejsze wydarzenia dziejowe związane z Bawarią? Tej kwestii przyjrzano się w materiale z kanału "General Knowledge":https://www.youtube.com/channel/UCnD4jogYqIgUWY1ZYPU-Dew. Zobaczcie sami!

„Jedno z moich imion brzmi życie. Rozmowy z tymi, którzy przetrwali piekło wojny” – recenzja i ocena

„Jedno z moich imion brzmi życie” to zbiór rozmów z ludźmi, którzy przeżyli wojenny koszmar. Znakomita lekcja historii dla wszystkich.

Jakub Jagodziński

„Liga Histmaga - Politycy II RP” - rozpoczynamy nowy plebiscyt

„Liga Histmaga. Politycy II RP” to nowy histmagowy plebiscyt. Po "Kobietach polityki" i "Dowódcach II wojny światowej" z uwagi na zbliżające się wybory parlamentarne przyszła pora na polskich polityków II RP. Liga ma formę rozgrywek pucharowych, w których nasi Czytelnicy mogą oddawać głosy na wybranych przez siebie polityków. Plebiscyt prowadzony będzie na naszym facebookowym profilu.

Redakcja

Robin Waterfield – „Dzielenie łupów. Wojna o imperium Aleksandra Wielkiego” – recenzja i ocena

Choć podboje Aleksandra Macedońskiego do dziś działają na wyobraźnię, o wiele ciekawszy wydaje się czas po śmierci wielkiego Argeady. Robin Waterfield przybliża nam tę tajemniczą w gruncie rzeczy epokę, słusznie używając określenia „dzielenie łupów”.

Michał Staniszewski

Od dyktatury do demokracji – transformacja ustrojowa Hiszpanii po śmierci Franco

Stworzony przez generała Francisco Franco autorytarny system rządów w Hiszpanii nie przetrwał jego śmierci – wkrótce został w pokojowy sposób zdemontowany przez ludzi wywodzących się z obozu politycznego zmarłego dyktatora, którzy w jego miejsce stworzyli demokratyczną monarchię parlamentarną.

Konrad Ruzik

Redakcyjne

Sonda Histmag.org: Czy gdyby nie nastąpiła sowiecka agresja, to Polska obroniłaby się we wrześniu 1939 roku?

W ostatniej sondzie zapytaliśmy Was, czy gdyby nie nastąpiła sowiecka agresja, to Polska obroniłaby się we wrześniu 1939 roku? Zobaczcie sami jak głosowali Nasi Czytelnicy! Teraz z kolei kierujemy do Was pytanie: czy Waszym zdaniem wykonywanie w Polsce zawodu historyka wiąże się z prestiżem?

Władysław Bułhak – „Wywiad PRL a Watykan 1962–1978” – recenzja i ocena

Dla władz komunistycznych Watykan był wrogiem, którego infiltracja pomagała w utrzymaniu istniejącego w PRL status quo. Czy warto sięgnąć po najnowszą pracę Władysława Bułhaka poświęconą temu zagadnieniu?

Daria Czarnecka

Księżna Eufemia (Ofka), żona Władysława Opolczyka: wzór średniowiecznej małżonki?

Księżna Eufemia, druga żona księcia opolskiego Władysława Opolczyka, pozostawała w cieniu swojego wpływowego męża. Przez ponad trzydzieści lat Ofka była jednak jego cichą doradczynią, a książę zawsze liczył się z jej zdaniem.

Marek Teler

Maciej Korkuć – „Walcząca Rzeczpospolita 1939-1945” – recenzja i ocena

Wciąż pojawiają się nowe, wartościowe publikacje na temat II wojny światowej. To szczególnie ważne zwłaszcza obecnie, gdy wielu stara się podważyć fakty o największej wojnie XX wieku. Recenzowana książka Macieja Korkucia to publikacja, która do poznawania historii zachęca także młodzież.

Kamil Durajczyk

Historia Belgii na mapie, rok po roku Video

Jak zmieniały się granice Belgii na przestrzeni dziejów? Jakie tereny znajdowały się pod władaniem belgijskich monarchów? "Danzig HD Mapper":https://www.youtube.com/channel/UC95xFAEKtLQzpVJKI87tOog przedstawia belgijską historię przy użyciu mapy. Zobaczcie sami!

Ocalałem z zagłady Huty Pieniackiej

Huta Pieniacka została zrównana z ziemią przez Ukraińską Powstańczą Armię i SS-Galizien. W czasie bezwzględnej rzezi w lutym 1944 roku członkowie tych formacji wymordowali 850 Polaków. Jeden z ostatnich ocalałych wraca pamięcią do tamtej zbrodni...

Franciszek Bąkowski

Który z polityków II RP to powiedział? quiz

Wielkimi krokami zbliżają się wybory. Nie będziemy wikłać się w zawiłe sprawy współczesnej polityki – w zamian proponujemy zabawę innego rodzaju. Czy zgadniecie, który z polityków II RP wypowiedział dane słowa?

Paweł Rzewuski

Tadeusz Mazowiecki – pierwszy premier III RP

12 września 1989 roku Sejm PRL udzielił wotum zaufania rządowi Tadeusza Mazowieckiego, pierwszego premiera III RP. Stało się to kluczowym wydarzeniem w procesie transformacji ustrojowej, ale również początkiem rozłamu obozu solidarnościowego, którego skutki nadal możemy zaobserwować w wielu aspektach bieżącej walki politycznej.

Maciej Gach

Beck i Beneš u progu wojny

Stosunki polsko-czechosłowackie przed II wojną światową nie należały do najlepszych. Wzajemna niechęć pod koniec lat trzydziestych XX wieku nabrała szczególnych rozmiarów. Hitler i Stalin wiedzieli, jak to wykorzystać.

Piotr M. Majewski

Historia Polski: Jadwiga (Lata 1384-1386) Video

W nowym odcinku serii „Historia na szybko” "ThrashingMadPL":https://www.youtube.com/channel/UC7XQsqlrMy5ztcWBMd_Up0g skupia się na postaci Jadwigi Andegaweńskiej. Zobaczcie sami!

Szymon Aleksander Grzegrzółka

Ostatni sejm II Rzeczypospolitej

2 września 1939 roku, dzień po ataku Niemiec na Polskę, po raz ostatni odbyło się posiedzenie Sejmu II Rzeczypospolitej. Czym zajmowali się posłowie w tym trudnym dla całego państwa i narodu momencie?

Diadochowie w walce o tron Aleksandra Wielkiego

Po śmierci Aleksandra Wielkiego doszło do serii konfliktów między jego następcami. Nazywamy je wojnami diadochów.

Robin Waterfield

Literaci, duchowni, geniusze... Postaci Lwowa Galeria

Lwów to jedno z najbardziej znaczących miast związanych z polską historią. Na przestrzeni dziejów ze Lwowem związały się losy wielu wybitnych, ciekawych czy szokujących postaci. Przedstawiamy 15 z nich! Zdjęcia pochodzą z książki Sławomira Kopra i Tomasza Stańczyka pt. „Ostatnie lata polskiego Lwowa”.

Historia Polski: Bezkrólewie 1382-1384 (cz. 1 i 2) Video

"ThrashingMadPL":https://www.youtube.com/user/ThrashingMadPL/featured, kontynuując swoją serię filmów dotyczących historii Polski, tym razem przybliża widzom okres bezkrólewia z lat 1382-1384. Zobaczcie sami!

Romulus Augustulus: kim był ostatni cesarz zachodniorzymski?

Panował przez niespełna dziesięć miesięcy, jako marionetka w rękach ojca nie miał żadnego wpływu na sytuację w państwie, a obalenie jego władzy przypieczętowało rozkład Cesarstwa Zachodniorzymskiego. 31 października 475 roku, w wieku dwunastu lat, Romulus Augustulus został obwołany cesarzem.

Tomasz Kozubek

Ordnungspolizei – zwykli ludzie w machinie zbrodni

Byli z pozoru zwykłymi Niemcami służącymi w policji porządkowej. W czasie II wojny światowej dokonali licznych zbrodni na ludności cywilnej. Czym było i jak rozwijało się Ordnungspolizei?

Christopher R. Browning

Tomasz Łubieński – „Wojna według Karskiego” – recenzja i ocena

Życiorys Jana Karskiego to temat na niejedną pasjonującą książkę. Tomasz Łubieński w swoim najnowszym eseju pochyla się nad niezwykłymi losami polskiego bohatera.

Rafał Narwojsz

Wojny napoleońskie dzień po dniu Video

Wojny napoleońskie zmieniły dzieje Europy, a ich przebieg trwale wpłynął na polityczny ład Starego Kontynentu. Erę tych konfliktów przedstawił na swoim kanale dzień po dniu "Ollie Bye":https://www.youtube.com/channel/UC6gNjP1W4FXWExT5QpYkmhQ. Polecamy uwadze!

Jan Karski i „Tajne państwo”

Jan Karski był kurierem i emisariuszem Polskiego Państwa Podziemnego. Jego „Tajne państwo” wydane w 1944 roku stało się bestsellerem wydawniczym w Stanach Zjednoczonych.

Tomasz Łubieński

Roman Dąbrowski – „Sto dni Mussoliniego” – recenzja i ocena

„Sto dni Mussoliniego” nie są pracą historyczną – stwierdza we wstępie do swej książki Roman Dąbrowski. Istotnie, nie jest to opracowanie naukowe obudowane aparatem krytycznym. Ale wypada się zgodzić z autorem, że historyk zdoła zaczerpnąć z jego pracy niejeden szczegół.

Michał Gadziński

Rafał Łatka – „Episkopat Polski wobec stosunków Państwo-Kościół i rzeczywistości społeczno-politycznej PRL 1970-1989” – recenzja i ocena

Stosunki władz PRL z Kościołem katolickim w okresie 1970-1989 wbrew pozorom obrosły szeregiem mitów. Najnowsza książka Rafała Łatki rozwiewa wiele spośród nich.

Konrad Ruzik

Wojna koreańska i walki o Pusan Video

W pewnym momencie wojny koreańskiej pod rządami Południa został jedynie tzw. „worek pusański” – tereny wokół miasta Pusan. W jaki sposób udało się odeprzeć wówczas armię Północy? Bardzo ciekawy materiał na ten temat przygotował autor kanału "Kings and Generals":https://www.youtube.com/channel/UCMmaBzfCCwZ2KqaBJjkj0fw – polecamy!

Myślisz, że znasz słynne cytaty Piłsudskiego? Sprawdź! Video

Do historii przeszło wiele wypowiedzi Józefa Piłsudskiego. Czy jednak zawsze prawidłowo przypisywano dane słowa do postaci marszałka? Na kanale "NEXTFILMPL":https://www.youtube.com/channel/UCwPeEU_LspjNXyouPzM4THw w związku ze zbliżającą się premierą filmu „Piłsudski” pojawił się ciekawy materiał dotyczący tej sprawy. Polecamy!

Opór katolików w Polsce w latach sześćdziesiątych

Przełom 1956 roku dawał katolikom w Polsce nadzieję na poszerzenie wolności w sferze religijnej. Mimo początkowej liberalizacji, komuniści nie zamierzali jednak ułatwiać działania duchowieństwu. Praktycznie od końca lat 50. i przez całą kolejną dekadę dochodziło do większych lub mniejszych konfrontacji władzy z Kościołem.

Maciej Gach

Bydgoszcz – klucz do wojny z zakonem

Wojna polsko-krzyżacka z lat 1409-1411 kojarzona jest przede wszystkim z wiktorią grunwaldzką. Grunt pod nią zbudowały jednak zwycięstwa odniesione we wcześniejszej fazie konfliktu.

Antoni Olbrychski

Historia Węgier na mapie, rok po roku Video

Jak wyglądały przemiany terytorialne Węgier na przestrzeni wieków? "Danzig HD Mapper":https://www.youtube.com/channel/UC95xFAEKtLQzpVJKI87tOog przedstawia w swoim filmie ten proces. Zobaczcie sami!

Powstańcy Śląscy – rewindykatorzy utraconych marzeń

Sejm Rzeczpospolitej Polskiej rok 2019 ustanowił rokiem Powstań Śląskich, a dla podkreślenia wagi śląskich insurekcji tegoroczna defilada z okazji Święta Wojska Polskiego odbyła się w Katowicach. Po latach marginalizowania i stygmatyzowania Powstania Śląskie zagościły na stałe w polityce historycznej państwa polskiego i co ważniejsze – w świadomości historycznej Polaków.

Daniel Wójtowicz